De Nederlandse gokwet, opgesteld in het internetloze 1964, was aan vervanging toe. Daarom werd deze week in de Eerste Kamer de Wet kansspelen op afstand aangenomen om het Nederlandse online aanbod legaal te maken. Want nu pokeren en wedden we volop via illegale, buitenlandse websites. En de gokverslaafden? "We moeten laten zien dat het niet cool is."

"Ik ben veertig jaar gokverslaafd geweest", zegt Raymond Aronds, oprichter van Stichting Landelijk Info Centrum Kansspel (SLICK).

"Nu ben ik ervan af en wil ik er met SLICK voor zorgen dat Nederlandse aanbieders van kansspelen zich houden aan hun zorgplicht. Dus geen reclames met mooie dames of Ronaldo en doen alsof gokken cool is. Dat is het dus niet. "

De wetswijziging is sinds vorige week door de Eerste Kamer en dus kunnen er nu duidelijke regels voor Nederlandse gokwebsites opgesteld worden.

SLICK kreeg begin dit jaar subsidie van de overheid om er met hun ervaringsdeskundigheid voor te zorgen dat die nieuwe regels ook door de bril van een gokverslaafde bekeken worden.

'Het is geen leuk spelletje'

Gokken is volgens Aronds het ondergeschoven kindje van de verslavingszorg.

"Van de ruim 100.000 risicospelers belanden er nog geen 2.000 in de verslavingszorg. Toen in 1974 staatscasino's werden geopend, nam overal de gokverslaving toe. Maar waar wordt verteld wat een 'leuk' spelletje met je kan doen? Het is niet leuk. Ik heb volwassenen in luiers achter de gokautomaten zien staan, omdat ze niet weg wilden lopen van hun automaat."

“Gokken is niet leuk. Ik heb volwassenen met luiers achter de gokautomaten zien staan.”
Raymond Aronds

Buitenlandse goksites worden volop bezocht door Nederlanders, stelde onderzoeksbureau Motivaction in januari. Uit onderzoek bleek dat vorig jaar ruim 1,8 miljoen Nederlanders illegaal online gokten. Het aantal online gokkers is daarmee in vergelijking met een jaar eerder met 20 procent gegroeid.

Verplichte registratie en zorgplicht van aanbieders

Spelers moeten zich vanaf 2020 verplicht registreren en van tevoren laten weten hoeveel ze maximaal willen vergokken. En als je het risico loopt verslaafd te raken, dan moeten online aanbieders elkaar waarschuwen.

Alleen betrouwbare aanbieders van online gokspelen komen direct voor een vergunning in aanmerking, schrijft de Rijksoverheid.

"Illegale partijen die zich actief richten op de Nederlandse markt kunnen pas na een afkoelperiode een vergunning aanvragen. Door streng toe te zien op vergunningverlening zijn spelers verzekerd van veilig en verantwoord kansspelaanbod."

Ook komt er een register dat probleemspelers tijdelijk kan uitsluiten van deelname. Zij worden dan doorverwezen naar hulp. GroenLinks pleitte er nog voor om reclame voor de toekomstige legale goksites te verbieden, maar daar was een meerderheid tegen.

'Reclame leidt tot bijvangst'

Dat laatste, zegt verslavingszorgverlener Jellinek, had niet gehoeven. Woordvoerder Floor Bakkum: "Het probleem met die reclames is dat het een aanzuigende werking krijgt. Jongeren die zo'n reclame in hun scherm zien en denken: hé leuk, dat ga ik ook eens proberen. Er zal hoe dan ook bijvangst komen en die nieuwe groep kan een verslaving ontwikkelen."

Met de Wet kansspelen op afstand, zegt ook het Trimbos-instituut, zal een nieuwe groep spelers verleid worden te gaan gokken. Trimbos stelde het Preventieplan Kansspelen op Afstand voor de Nederlandse overheid op om kansspelproblematiek zo veel mogelijk te voorkomen.

"Dat kan leiden tot financiële en psychische problemen, vooral bij potentieel kwetsbare groepen zoals mensen met een lage sociaal-economische status, adolescenten, mensen met een licht verstandelijke beperking en allochtonen", schrijft het Trimbos-instituut.

Reclame moet gokkers naar Nederlandse websites leiden

Reclame maken voor Nederlandse goksites moet zorgen voor kanalisatie, zodat gokkers wegblijven van de illegale, buitenlandse websites en naar de Nederlandse worden gelokt waar de gokker gecontroleerd en beschermd wordt.

Bakkum: "Gokken is voor veel mensen een leuk spelletje, maar het blijft riskant. Mensen raken verslaafd aan de spanning van het inzetten en winnen, komen daardoor in psychosociale problemen en vaak ook in financiële problemen. Dat leidt tot een cirkeltje, want er moet meer gegokt worden om weer uit de schulden te komen."

De nieuwe gokwet is een keuze uit twee kwaden, vindt Jellinek. "We zijn een voorstander van meer grip op de markt. Maar uiteindelijk is een gokwebsite niet begaan met jouw welzijn, maar met zo veel mogelijk geld verdienen."