Van oudsher zijn mei en juni de maanden waarin het vakantiegeld (officieel vakantiebijslag) wordt uitbetaald. Een groot gedeelte van Nederland krijgt dit geld één keer in het jaar op de rekening gestort en eigenlijk is dat maar goed ook. 

In het kort

  • 84 procent krijgt vakantiegeld in één keer overgemaakt
  • 13 procent krijgt vakantiegeld maandelijks
  • In één keer vakantiegeld krijgen heeft voorkeur van mensen
  • Financieel deskundigen zien vooral voordeel in financiële discipline die jaarlijkse uitkering met zich meebrengt

84 procent van de Nederlanders krijgt het vakantiegeld in één keer overgemaakt, blijkt uit een eerdere peiling van voorlichtingsorganisatie Nibud. In deze peiling zei 13 procent van de ondervraagden het vakantiegeld maandelijks te krijgen. De rest heeft een andere regeling.

In één keer dit bedrag krijgen, heeft ook de voorkeur van mensen. Uit dezelfde peilingen blijkt dat van de mensen die de vakantiebijslag op één moment krijgen, 88 procent daar tevreden mee is. Veel mensen die het maandelijks krijgen, willen het bedrag juist liever één keer per jaar krijgen. Maar 23 procent van deze groep is tevreden met de maandelijks betaling.

Vakantiedoel

Deze percentages zijn ook al langer stabiel. Vakbond CNV, betrokken bij de cao-onderhandelingen, zegt desgevraagd geen verschuiving te zien naar een maandelijkse uitbetaling.

Volgens Wouter de Jong van CNV Vakmensen kan het soms handig zijn voor mensen om snel over geld te kunnen beschikken. "Niettemin kan het ook onhandig zijn. Niet iedereen heeft de discipline om het geld opzij te zetten voor het beoogde doel: een vakantie betalen."

Hij haalt verder aan dat het vakantiegeld voor veel gezinnen noodzakelijk is om de gaten in de huishoudbegroting te dichten. Juist als de financiële discipline een probleem is, is het belangrijk om de betaling van het vakantiegeld te beperken tot één moment.

Dit beeld werd eerder bevestigd door een rapport van Nibud. Veel mensen gebruiken het vakantiegeld om tegenvallers, zoals een eigen risico in de zorg, op te vangen. Verder blijkt uit dit onderzoek dat mensen ook beter met vakantiegeld lijken om te gaan als het op één moment wordt uitbetaald.

“Niet iedereen heeft de discipline om het geld opzij te zetten voor het beoogde doel”
Wouter de Jong - CNV

Financieel voordelig

Een maandelijkse uitkering kan in theorie financieel voordelig zijn. Je kan dan bijvoorbeeld het geld meteen op een spaarrekening zetten en rente vangen. Maar met een modaal inkomen van 33.800 euro exclusief vakantietoeslag in 2017 is het rentevoordeel van deze methode op dit moment te verwaarlozen. Zelfs met de hoogste rentes die nu worden aangeboden, gaat het om een voordeel van maar enkele euro's.

Pas wanneer de spaarrente stijgt naar de niveaus van enkele jaren geleden, toen een vrij opneembare spaarrekening nog bijna 2 procent rente opleverde, loopt het voordeel op naar enkele tientallen euro's. Maar in de praktijk lijken mensen sowieso niet de financiële discipline op te kunnen brengen om dat bedrag maandelijks netjes opzij te zetten.

Zo zet 40 procent van de mensen die het vakantiegeld in één keer ontvangen het geld opzij op de spaarrekening. Bij mensen die maandelijks een bedrag ontvangen, is dat 27 procent. Deze groep mensen gooit het vakantiegeld sneller op "de grote hoop". Dan wordt het bijvoorbeeld gebruikt voor boodschappen.

Meer verdienen

"Als je het één keer per jaar laat uitbetalen, wordt het eigenlijk voor jou weggezet door iemand anders. Vanuit gedragspsychologie werkt dat voor de meeste mensen beter", zegt Gabriëlla Bettonville, woordvoerder bij Nibud. "We vinden het toch heel moeilijk om zelf geld apart te zetten. Dus het helpt als anderen dat voor jou doen."

"Het is een beetje het principe dat iedereen wel kent. Op het moment dat je meer gaat verdienen, denkt iedereen: fantastisch, want er komt iedere maand meer geld binnen. Maar al heel snel is dat ook iedere maand op. Want je gaat een beetje leven naar wat je binnenkrijgt. Dus ook als je iedere maand een beetje meer geld krijgt, zie je dat dat al heel snel verdwijnt."

“Als je het maandelijks krijgt, gaat het vaak op aan de gebruikelijke dingen”
Lida Buis, Budgetcoach.nl

Bescherming 

Financieel deskundigen zien dan ook vooral voordeel in de financiële discipline die een jaarlijkse uitkering met zich meebrengt. Financieel planner Fons de Bilde van Inzicht en Advies kan zich voorstellen dat mensen het prettig vinden om één keer per jaar zo'n bedrag te krijgen. "Als je dat maandelijks krijgt, gaat het op aan de boodschappen en zo. Mensen zien het wel als een soort van spaarpotje dat één keer per jaar tot uiting komt."

Lida Buis, manager bij Budgetcoach.nl, ziet dit ook. "Als je het maandelijks krijgt, gaat het vaak op aan de gebruikelijke dingen. Een jaarlijkse uitkering zien mensen toch als een spaarpotje, net zoals de voorlopige teruggave als je een huis hebt." Eigenlijk is het een soort zelfbescheming, zegt ze. "Als je het één keer per jaar krijgt, is het ook echt iets extra's. Als je het elke maand krijgt, wordt het niet als iets extra's gezien."