Ruim 1 op de 6 Nederlanders (17,2 procent) heeft schulden. Bij tussen de 373.00 en 531.000 huishoudens is sprake van problematische schulden.

Meer dan de helft van deze groep maakt gebruik van schuldhulpverlening.

Jongeren, ouderen, hogeropgeleiden en huiseigenaren komen steeds vaker in de problemen.

Dat blijkt uit een onderzoek van het ministerie van Sociale Zaken dat staatssecretaris Jetta Klijnsma woensdag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

In vergelijking met eerdere onderzoeken is het aantal mensen met schuldproblemen gestegen. In eerder onderzoek uit 2009 waren er 788.000 tot 999.000 risicohuishoudens. In 2012 wordt dit aantal geschat op 1.125.000 tot 1.294.000. Huishoudens met kinderen en één fulltime werkende ouder vormen het grootste gedeelte van de risicohuishoudens.

Rood staan

Mensen staan vooral vaker rood, hebben hogere creditcardschulden en hebben vaker drie of meer achterstallige rekeningen.

Maar ook huishoudens zonder risico op problematische schulden geven in vergelijking met eerder onderzoek steeds vaker aan niet in staat te zijn onverwachte uitgaven te doen van 850 euro: een kwart in 2012 ten opzichte van een vijfde van de huishoudens in 2009.

In Amsterdam, de Drechtssteden in Zuid-Holland, Rijnmond, Flevoland, Noord-Overijssel, Utrecht-Midden en Oost, Haaglanden en Gelderland Zuid zijn in vergelijking met de rest van het land meer huishoudens met problematische schulden.

Oorzaken

De problemen bij mensen met problematische schulden zijn vooral ontstaan door een plotselinge terugval van het inkomen of persoonlijke of gezinsproblemen, zoals verslavingen of gezondheidsproblemen.

De huishoudens met een risico op problematische schulden hebben voornamelijk te maken met gebrekkig financieel beheer en een te hoge levenstandaard. Ook hier is een plotselinge terugval van het inkomen een van de problemen. 

Urgent

Klijnsma noemde de aanpak van de schuldenproblemen ''onverminderd urgent''. 

In het regeerakkoord is extra geld aangekondigd voor de armoedebestrijding. Volgend jaar gaat het om 80 miljoen euro. Het jaar daarop loopt dat bedrag op tot 100 miljoen.

Beweeg de cursor over het diagram om de percentages te zien. De gegevens zijn afkomstig van Panteia. Bekijk hier een grote versie. - (c)NU.nl/Jerry Vermanen

Preventie

De onderzoekers stellen dat gemeenten de groeiende groep risicohuishoudens niet aankan. Daarom moet meer worden ingezet op preventie en het versterken van de zelfredzaamheid.

Klijnsma ging daarom met verschillende organisaties in Nederland, zoals de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB), de Nederlandse Vereniging voor schuldhulpverlening en sociaal bankieren (NVVK), en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) in gesprek over een systeem van schuldenregistratie.

Volgens Klijnsma is dit alleen noodzakelijk bij het voorkomen van problematische schulden, waarbij de staatssecretaris voornamelijk een rol voor gemeenten ziet weggelegd. De komende tijd zal bekeken worden wat gemeenten nodig hebben om problematische schulden te kunnen signaleren.

BKR

Ook wordt de komende tijd onderzocht of bepaalde gegevens die zijn opgenomen in het Bureau Krediet Registratie (BKR) in de toekomst beschikbaar kunnen worden gesteld aan bijvoorbeeld woningcorporaties en energieleveranciers.

Daarmee kan dan worden voorkomen dat mensen te gemakkelijk kunnen wisselen van sociale huurwoning of energieleverancier.