AMSTERDAM - Steeds meer huiseigenaren moeten hun woning gedwongen verkopen, omdat ze hun hypotheek niet meer kunnen betalen. Vooral het aantal onderhandse verkopen neemt toe.

Dit blijkt uit antwoorden van minister Blok (Wonen), Dijsselbloem (Financiën) en Opstelten (Justitie) op Kamervragen van het CDA over executieveilingen en onderhandse executies.

In totaal werden er in 2012 2488 huizen verkocht via een executieveiling, tegenover 2679 in 2011 en 2186 in 2010.

Het aantal gedwongen verkopen via een veiling is in 2012 ten opzichte van het jaar daarvoor iets gedaald.

Onderhandse verkopen

Maar het aantal onderhandse verkopen van huiseigenaren met een betalingsachterstand van meer dan 90 dagen nam in de afgelopen jaren juist toe: waar in 2008 nog 1356 huizen onderhands werden verkocht is dit in 2011 gestegen naar 3847 verkopen.

Voor 2012 wordt het aantal onderhandse verkopen door de Nederlandse Vereniging van Banken op 4500 geschat.

Een huis wordt gedwongen verkocht als een hypotheekhouder niet meer aan zijn betalingsverplichtingen kan voldoen. Als een huis direct via een makelaar wordt verkocht en niet via een veiling, is er sprake van een onderhandse verkoop.

Beweeg de cursor over de lijn om de aantallen te zien . De gegevens zijn afkomstig van Rijksoverheid. Bekijk hier een grote versie. - (c)NU.nl/Jerry Vermanen

Volgens de ministers is het wenselijk dat het aantal executieveilingen ook afneemt, omdat  woningen minder opleveren op een veiling.

Als een gedwongen verkoop van een woning noodzakelijk is, dan wordt steeds vaker geprobeerd een woning onderhands te verkopen voor een hogere opbrengst.

"Het is redelijk dat financiële instellingen mensen stimuleren om te kiezen voor onderhandse verkoop", aldus de ministers. 

Betaalachterstand

Ondertussen blijkt ook uit cijfers van het BKR dat het aantal woningeigenaren dat een betaalachterstand heeft op de hypotheek toeneemt. Waar begin 2010 nog bijna 45.000 huiseigenaren een registratie hadden, is dit in juli van vorig jaar gestegen naar bijna 69.000 registraties.

Beweeg de cursor over de lijn om de aantallen te zien . De gegevens zijn afkomstig van Rijksoverheid. Bekijk hier een grote versie. - (c)NU.nl/Jerry Vermanen

"De cijfers laten zien hoeveel gezinnen nu in grote problemen zitten. Dat het aantal huiseigenaren met een BKR-registratie stijgt laat bovendien zien dat het aantal gedwongen verkopen nog verder kan stijgen", aldus Pieter Omtzigt van het CDA in een reactie.

"We willen van minister Blok horen wat hij hier aan gaat doen."

Banken

Omtzigt vraagt zich bovendien af of banken wel aan hun zorgplicht hebben voldaan, omdat ze in bepaalde gevallen een te hoge hypotheek zouden hebben verstrekt.

Ook wil Omtzigt weten of het systeem van de Nationale Hypotheek Garantie (NHG) in de toekomst nog wel houdbaar blijft. Uit andere kamervragen blijkt eveneens dat het aantal aanspraken op de NHG toeneemt: in 2010 werd hier nog 1220 keer gebruik van gemaakt, in 2012 steeg dit naar 3067 maal.

"Het lijkt wel alsof banken bij huizen die vallen onder de Nationale Hypotheekgarantie eerder aandringen op een gedwongen verkoop dan huizen die niet onder die garantie vallen. Omdat ze dan nog wat geld terugzien. Terwijl: de NHG is er voor de consument, niet voor de banken."

Volgens minister Blok herkent de NHG zich echter niet in dit beeld. 

Als huizenbezitters met een NHG in financiële problemen komen en hun huis gedwongen moeten verkopen, draait de NHG voor de restschuld op. De hypotheek moet dan wel met NHG-garantie zijn afgesloten.

Beweeg de cursor over de lijn om de aantallen te zien . De gegevens zijn afkomstig van Rijksoverheid. Bekijk hier een grote versie. - (c)NU.nl/Jerry Vermanen