Er is veel gebeurd in het afgelopen jaar op het gebied van de gaswinning in Groningen. Ingrijpende beslissingen als het vernietigen van de gasbesluiten tot het op afstand zetten van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM); 2017 in vogelvlucht. 

Het is misschien een van de meest verregaande stappen die gezet is in het gehele gaswinningsdossier: op 31 maart maakt Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders bekend dat de NAM op afstand gezet wordt van de schadeafhandeling. 

Dit na jaren van kritiek. Tegenstanders beargumenteerden dat de beoordeling van de gaswinner van de bevingsschade inhield dat "de slager zijn eigen vlees keurt". 

Alders neemt het op zich om een onafhankelijke commissie in het leven te roepen die de rol van schadeafhandeling op zich zal nemen. Hoewel de deadline op 1 juli lag, is er nog altijd geen protocol dat voorschrijft hoe de schademeldingen van Groningers die scheuren in hun huizen hebben, moeten worden afgehandeld. 

Gasbesluit

In april besluit Henk Kamp, voormalig minister van Economische Zaken, de gaswinning voor de komende vijf jaar vast te leggen op 21,6 miljard kuub per jaar, nadat hij eerder al een verlaging naar 24 miljard kuub had doorgevoerd. Dit was op advies van Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), die stelde dat alleen een afname in de gaswinning de kans op het aantal en op zwaardere bevingen kan verminderen. 

De beslissing van Kamp geldt als meest omstreden gasbesluit. Nooit eerder tekenden zoveel partijen beroep aan. Een groep, bestaande uit partijen als de provincie, meerdere gemeenten in het gasgebied, Milieudefensie en Groningers (veelal verenigd in belangengroepen) pleit voor een verdere verlaging of zelfs stopzetting van de gaswinning. 

Lijnrecht hiertegenover staat de gaswinner NAM, die beroep aantekende om duidelijke richtlijnen te horen. Volgens de NAM is er nu te veel onduidelijkheid over de veiligheidsnorm van de gaswinning in Groningen.

Op 15 november besluit de Raad van State daarom dat de huidige minister Eric Wiebes opnieuw moet kijken naar het gasbesluit, omdat Kamp het niet goed onderbouwd heeft. 

Immateriële schade

In een opvallende rechtszaak die een advocaat namens bijna 130 Groningers heeft aangespannen, wordt de NAM in maart van dit jaar verantwoordelijk gehouden voor de immateriële schade van de mensen die te lijden hebben onder de aardbevingen. Hieronder vallen klachten als hoofdpijn en stress. 

De rechtbank acht bewezen dat de aardbevingen het woongenot aantasten van bewoners in het Groningenveld, waar de frequentie van de bevingen hoger ligt. De NAM is overigens in hoger beroep gegaan, dat nog moet dienen. 

Mensenrechtencommissie VN

De Groninger Bodem Beweging (GBB) is in april in gesprek gegaan met de mensenrechtencommissie van de Verenigde Naties (VN). De belangenorganisatie komt op voor de Groningers die schade hebben als gevolg van de bevingen. 

Na het gesprek, kwam de VN met het dringende advies dat Nederland maatregelen moet nemen om de veiligheid van de Groningers te waarborgen. Ook zouden de inwoners 'gepaste compensatie' moeten krijgen voor de schade veroorzaakt door de gaswinning in hun gebied. 

Afsluiten gasgebruikers

Minister Wiebes zegt in december te overwegen om gebruikers van gas uit Groningen af te sluiten als de veiligheid in het wingebied daar aanleiding voor geeft. Dit is opvallend, want de huidige minister heeft op dit punt een andere opvatting dan zijn voorganger Kamp.

Ook noemt de minister de problemen van de gaswinning "een Nederlands overheidsfalen van on-Nederlandse proporties".

Toename aardbevingen

De provincie heeft dit jaar meer aardbevingen te verwerken gekregen dan in 2016. Er waren achttien aardbevingen die een kracht hadden van 1,5 of hoger. Vorig jaar waren het er dertien. 

De zwaarste beving, op 27 mei in Slochteren, had een magnitude van 2,6. Volgens de NAM is in hun meetgegevens vooral een stijging te zien in het aantal lichte bevingen met een magnitude van 1 tot 1,5.