161 dagen na de verkiezingen is er nog altijd geen duidelijkheid over welke partijen bereid zijn om de onderhandelingen over een regeerakkoord daadwerkelijk te gaan voeren. De afgelopen twee dagen voerde informateur Mariëtte Hamer opnieuw meerdere gesprekken, maar een gewenste doorbraak bleef uit.

Mark Rutte (VVD), Sigrid Kaag (D66) en Wopke Hoekstra (CDA) houden de kaken op elkaar. "Het spijt me, maar het was opnieuw een goed gesprek, ik kan er verder niks over zeggen. Dat is niet behulpzaam in het proces", aldus Hoekstra woensdag.

"Ik heb echt niks te melden. We hebben goede gesprekken gehad, maar dat zeg ik al vijf maanden en dat blijf ik zeggen", zei Rutte.

Kaag, die zich naar een Afghanistanoverleg haastte: "Ik ga er helemaal niks over zeggen. We blijven in gesprek."

Ondanks de nietszeggende antwoorden zijn de standpunten van de partijen inmiddels algemeen bekend: D66 wil niet verder regeren met de ChristenUnie, VVD en CDA willen op hun beurt niet aan tafel met GroenLinks én PvdA.

Ook de voorzichtige stappen die vorige week werden gezet in de linkse samenwerking, en daarnaast CU-leider Gert-Jan Segers die zichzelf op de reservebank plaatste, hebben nog niet tot resultaat geleid.

Segers ziet een minderheidskabinet als oplossing

In tegenstelling tot Rutte, Kaag en Hoekstra stond Segers de pers woensdagavond uitgebreider te woord. Hoewel de CU-voorman vooral herhaalde wat hij eerder ook al zei, was zijn toon iets steviger.

Segers benadrukte nogmaals dat "de waarschijnlijkheid dat de ChristenUnie meedoet niet groter is geworden", mede door de "politieke werkelijkheid" dat D66 niet met zijn partij wil regeren en omdat er een "liberaal stuk ligt wat de afstand tussen de ChristenUnie en de twee schrijvende partijen niet verkleind heeft".

De ChristenUnie-leider noemt het formatieproces "een tragische gang van zaken" en "gênant". Hij vindt het tijd dat de VVD en D66 samen met de informateur knopen gaan doorhakken. Hij herhaalde dat een minderheidskabinet een "goede oplossing" kan zijn.

Of Hamer deze optie onderzoekt, is niet duidelijk. In haar eerdere verslag aan de Tweede Kamer schreef ze dat het CDA bereid is tot onderhandelingen met alleen VVD en D66, mits meerderheidsvarianten met vier partijen niet lukken. Rutte "heeft een sterke voorkeur voor een meerderheidskabinet, maar sluit een minderheidskabinet niet uit". D66 noemde een minderheidskabinet "niet wenselijk" en "niet verstandig".

Segers (CU) noemt minderheidskabinet 'hele goede optie'
45
Segers (CU) noemt minderheidskabinet 'hele goede optie'

De ogen worden langzaam gericht op de PvdA-ledenraad

Jesse Klaver (GroenLinks) en Lilianne Ploumen (PvdA) kwamen dinsdag voor het laatst op de koffie bij Hamer. "Wij hebben aangegeven bij de informateur waar wij toe bereid zijn en wat belangrijk is, waarvoor snel oplossingen moeten komen", zei Klaver na afloop.

Bij de twee leiders, die enthousiaster zijn dan Segers over het door Rutte en Kaag opgestelde document, viel wat ongeduld te bespeuren. Op vrijdag maakten ze bekend dat ze tijdens eventuele formatiegesprekken als één team zullen onderhandelen en dat beide fracties op dit dossier zullen samenwerken. Toch bleek dit niet voldoende voor Rutte en Hoekstra.

Komende zaterdag gaan GroenLinks en PvdA in gesprek met hun leden over de formatie en de samenwerking. De leden van Ploumens partij kunnen ook voorstellen indienen en daarover stemmen. Mogelijk wordt er dan meer bekend over hoe groot het mandaat binnen de partij is om nog verder te gaan in de linkse samenwerking, óf wordt duidelijk dat de leden niet zitten te wachten op één formatieteam.

Wie weet biedt die uitkomst nog een opening in de formatie, of verrast Hamer Nederland nog vóór zaterdag met haar eindverslag en conclusies.