Cosmopolis – David Cronenberg

David Cronenberg gedraagt zich in zijn nieuwste film Cosmopolis weer als een volkomen onvoorspelbare provocateur.

En dat is goed nieuws, want de regisseur van bizarre nachtmerries als Shivers, Videodrome, The Fly en Crash bracht ons aan het twijfelen de laatste tijd. Zijn voorlaatste film, A Dangerous Method, was een zeldzaam saai geval. Al vergt Cosmopolis wat geduld en avontuurlijkheid, saai is de film zeer zeker niet.

Naar de kapper

Cosmopolis navertellen is nagenoeg onmogelijk. In een lange, glanzend witte limousine zit Eric Packer (Twilight-ster Robert Pattinson). De stretch is volkomen geluidsdicht. De jonge multimiljonair leeft in een cocon, in zijn eigen surrealistische logica. En die schrijft voor, dat Eric Packer vandaag naar de kapper moet.

Zijn Hoofd Beveiliging (Kevin Durand) waarschuwt dat het niet verstandig is dwars door Manhattan te rijden. De Amerikaanse president is in de stad en overal zijn betogingen van antiglobalisten die rondzeulen met enorme ratten. Mogelijk is ook de baas van Packer Capital niet veilig.

Packer zet toch door. Zijn hoofd is bij totaal andere zaken. Het plots ineenstorten van de yuan, bijvoorbeeld. Of de aanschaf van de peperdure Rothko Chapel; zijn favoriet rapper Brutha Fez; seks met Didi Fancher (Juliette Binoche); géén seks met zijn vrouw Elise (Sarah Gadon); zijn asymmetrische prostaat…

Raar

Alles is kunstmatig, kil en raar in die geluidsdichte limo. Pattinson hangt op de achterbank en voert met blanco gezicht filosofische gesprekken. ‘This is good. This is how people talk.’ Als kijker twijfel je geregeld tussen afhaken en gefascineerd toekijken. Volhouders worden beloond met een hilarisch optreden van Paul Giamatti.

En wie op de lichtreclames in de straten van Manhattan let (‘A spectre is haunting the world’, een variant op de openingszin van het Communistisch Manifest) begrijpt dat Cronenberg zowaar iets te zeggen heeft over cyberkapitalisten als Packer: ‘De logische uitbreiding van zakendoen is moord.’

Instant cultfilm

Cronenberg is in zijn films altijd gefascineerd geweest door geweld, geheimzinnige multinationals en samenzweringen. Maar ook het andere grote thema in zijn oeuvre is present: de immense leegte in de bleke, gevoelsarme Packer. Zelfs een variant op het handgemaakte pistool uit Videodrome en eXistenZ ontbreekt niet.

Cosmopolis, gebaseerd op een boek van Don DeLillo, is een instant cultfilm die het publiek zal verdelen. De één zal het pretentieuze onzin vinden, de ander kan ook niet claimen alles te begrijpen maar lacht wel mee met een vitale Cronenberg die zelden zó humoristisch uit de hoek kwam. Versgebakken: ‘Dessert is over!’

In 22 zalen

Lees meer over:
Tip de redactie