Neds – Peter Mullan

Wat maakt iemand tot een schoft? Indringend sociaal en psychologisch drama in het Glasgow van de jaren ‘70.

Neds, worden ze in Schotland genoemd, of Schemies, Scallies of Chav. In Nederland zouden we tegenwoordig zeggen: straatterroristen. Neds zou afgeleid zijn van het woord Neanderthaler of de afkorting Non-Educated Delinquents. Het verhaal van John McGill laat zien wat er schuilgaat achter de afkortingen en de scheldwoorden.

Neds is de derde film van Peter Mullan (Orphans, The Magdalene Sisters). We kennen hem vooral als acteur. Hij speelde onder meer in Braveheart, Trainspotting en enkele films van Ken Loach. Met die laatste regisseur deelt hij een voorkeur voor sociaal betrokken verhalen.

Uitschot

Neds speelt zich af in Glasgow, in 1973. John McGill is een slimme, leergierig jongen die het goed doet op school. Maar zal hij zich kunnen ontworstelen aan zijn sociale afkomst? Johns familie is arm, zijn broer is een bekende van de politie en zijn vader staat regelmatig dronken onderaan de trap.

Het antwoord stemt treurig. Johns docenten - vriendelijke mannen met een vleugje humor – bieden een beetje steun, maar de meeste andere mensen behandelen hem als uitschot. En John – kwaad, gekwetst – begint te leven naar de vooroordelen: hij sluit zich aan bij een jeugdbende en verandert in een razend agressieve bully.

Ned Culture

Mullan plaatst het verhaal tegen de achtergrond van het Glasgow van de jaren ‘70. Zo leren we ook de ‘Ned Culture’ kennen: de kleding van die jongeren, de dansavondjes, de woorden die ze gebruiken en de massale knokpartijen en messengevechten te midden van de troosteloze arbeiderswoningen.

Gelukkig maakt Mullan er geen eenzijdige sociale aanklacht van. Dat hij zich kwaad maakt over klassendiscriminatie is evident, maar hij ontslaat John niet van zijn eigen verantwoordelijkheid. John krijgt weinig kansen, maar hij laat er minstens zoveel liggen. En de fouten die hij maakt, hebben vaak grote gevolgen voor anderen.

Beetje geluk

Hoofdrolspeler Conor McCarron is indrukwekkend. Hij won een British Independent Film Award voor zijn filmdebuut. De jongen met de rode vlekken in het gezicht is het ene moment angstaanjagend en gevaarlijk. Op het andere moment smeekt zijn personage om begrip en – al was het maar even – een beetje geluk in het leven.

Mullan vertelt het verhaal met groot psychologisch inzicht. Niet het klassenconflict, maar de scène waarin John de confrontatie met zijn vader aangaat, raakt uiteindelijk het diepst. En die schitterende, licht absurde slotscène:. Op de meest onverwachte manier. Op de vreemdst denkbare plaats. Zachtheid. Licht.

In 6 zalen

Bekijk de trailer

Get the Flash Playerto see this player.
Tip de redactie