Drama met Carice van Houten als Zuid-Afrikaanse dichteres en Rutger Hauer als haar hardvochtige vader.

Films over Oost-Duitsland voor de val van de Muur (1989) worden nog regelmatig gemaakt (Goodbye Lenin, Das Leben Der Anderen), maar films over het Zuid-Afrika voor het eind van de Apartheid (1990) veel minder.

Eind jaren tachtig was er een korte hausse aan politiek correcte drama’s (A World Apart, A Dry White Season, Cry Freedom), maar in de twintig jaar daarna is er opvallend weinig bij gekomen.

Daarom alleen al is het goed dat Black Butterflies de kennis aan de duistere periode van het Apartheidsregime in Zuid-Afrika weer eens opfrist.

Dat doet de film door de ogen van Ingrid Jonker (Carice van Houten), een hypergevoelige schrijfster en dichteres die begin jaren zestig in kringen van vrijzinnige blanke kunstenaars verkeerde.

Vrijgevochten type

Zeker voor die tijd was Ingrid een zeer vrijgevochten type. Ze verliet in een opwelling haar man – en daarmee de vader van haar dochtertje – voor een oudere schrijver, Jack Cope (Liam Cunningham).

Via hem komt ze in contact met een intellectuele vriendenkring die radicale politieke denkbeelden weet te combineren met een hedonistische leven vol drank en vrije seks. Ook de impulsieve Ingrid laat zich die geneugtes goed smaken.

Bekijk de trailer

Dit alles tot grote ergernis van haar aartsconservatieve vader Abraham Jonker (Rutger Hauer), die namens de ultrarechtse Nasionale Party als minister onderdeel uitmaakt van het Apartheidsregime.

Hij walgt van het losbandige gedrag van zijn dochter en heeft ook geen goed woord over voor haar gedichten. Dat hij ook nog verantwoordelijk is voor de censuur in het Apartheidsregime maakt dat hen nog grotere tegenpolen.

Dichterlijke vrijheden

Black Butterflies maakt het de kijker bewust niet gemakkelijk. De rolverdeling niet overzichtelijk zwart/wit: dichteres Ingrid is óók een egocentrische hysterica die haar dochter aan haar lot overlaat. Je kan haar vader, hoe fout hij politiek ook is, niet helemaal ongelijk geven.

Nu krijgt de overgevoelige Ingrid Jonker ook het nodige te verwerken: naast het Apartheidsregime en die dictatoriale vader ook nog een aantal abortussen plus een shocktherapie.

Om maar weer een andere filmische lijdensweg van Carice van Houten te citeren: Houdt het dan nooit op? Maar goed, een Apartheidsdrama zal zelden een feelgoodmovie opleveren.

Engels

Minder sterk is dat het drama over de dichteres zelf ook de nodige dichterlijke vrijheden neemt. Waarom is de voertaal Engels, en niet Afrikaans? Zelfs Abraham Jonker spreekt als politicus van de Nasionale Party Engels, terwijl het een kleine moeite was geweest Hauer Afrikaans te laten praten.

Het zal ongetwijfeld weer met de potentiële internationale afzetmarkt van de film hebben te maken. Black Butterflies is goed gespeeld drama, maar ook een weerbarstige geschiedenisles die de kijker behoorlijk murw beukt.

In 38 zalen