AMSTERDAM – Carmen van het Noorden is een van de grote titels die dit jaar draait op het Nederlands Film Festival. Regisseur Jelle Nesna heeft in het complexe liefdesverhaal een belangrijke rol weggelegd voor Tygo Gernandt. ‘’Een lastig mens, maar als hij voor je werkt doet hij dat 100 procent loyaal.’’

Nesna sprak met NU.nl over het idee en de montage van de film, die gebaseerd is op het origineel van zijn opa Hans, uit 1919.

De regisseur (54) zag de klassieker van zijn opa voor het eerst in zijn jeugdjaren. Heel erg boeien kon het hem destijds niet. Toen hij de leeftijd van volwassene naderde ging hij anders tegen de film aankijken en besefte hij dat het voor die tijd een hele mooie film was.

Vervolgens zag hij op de filmacademie alles wat de moeite waard was van vóór de oorlog. Na zijn opleiding maakte hij documentaires over Irak, televisieseries voor diverse oproepen en bracht hij in 1999 een film uit over de Nederlands dichter Jan Arends. Die film werd destijds genomineerd voor een Gouden Kalf.

Nu presenteert Nesna Carmen van het Noorden (officiële filmsite).

Was het je grote doel om een remake te maken van de film van je opa?

''Nee, zo is het niet gegaan. Ik wilde een film gaan maken en toen dacht ik: oh, dan ga ik Carmen van het Noorden opnieuw doen, dat vond ik een heel leuk onderwerp.''


 

''Het is natuurlijk een remake van een film uit 1919, maar ook toen lieten mannen en vrouwen zich verleiden door de lust en dachten ze dat het liefde was en omgekeerd en raak je daardoor door de war. Het thema van Carmen is een thema van alle tijden.''

''Het is een van de films die de tijd heeft overleefd. Het origineel van de film was onvindbaar, ik denk dat die niet meer bestaat. Dus we hebben een Amerikaanse kopie over laten komen. Het enige verschil is dat de tussentitels in het Engels zijn.''

De eerste stap die je hebt ondernomen is de zoektocht naar een Carmen. Waarom? De mannelijke hoofdrol is veel prominenter in de film.

''Omdat er, naar mijn mening, in Nederland een grote groep mannen tussen de 25 en 30 jaar is die heel sterk is en die goed Joz neer kunnen zetten. Maar een Carmen vinden die een enorme kracht heeft, kan zingen én kan spelen; ik wist niet of ik die zomaar zou vinden.''


 

''Daarom heb ik het omgedraaid. Zo vonden we het talent Sanguita Akkrum, die dit allemaal heeft en bovendien enorm sexy is.''

''En als die Carmen onervaren is, dan zoeken we daar een Joz bij waar het zo mee klikt dat het talent wat zij heeft ook naar voren komt. Via een castingbureau heb ik haar gevonden. Ze had al wel gezongen en deed wat cursussen, maar op filmgebied had ze nog niet echt iets groots gedaan.''

''Ze heeft iets spontaans en directs. Het is een heel verleidelijke vrouw. We hebben het script ook naar haar toegeschreven. Met Tygo klikte het direct.''

Hoe was het om met Tygo Gernandt en Thom Hoffman te werken?

''Tygo heeft zich naast een enorme acteerprestatie ontzettend ingezet voor het script. Hij is een lastig mens, dat zie je al aan hem, maar als hij voor je werkt doet hij dat 100 procent loyaal. Hij haalt altijd het onderste uit de kan om de film zo goed mogelijk te maken.''


 

''En Thom ken ik heel goed. Ik heb de rol voor hem bedacht, hij is een beetje een ‘sleazy cop’. Thom is echt een acteur die in iedere opname iets anders aanbiedt. Het is makkelijk samenwerken met hem.''

Waarom kiest Carmen voor een rapper?

''Het verhaal van Carmen gaat er over: met wie gaat Carmen er vandoor? In de tijd dat de opera werd gemaakt ging Carmen er vandoor met de stierenvechter, destijds een man van aanzien. Een man die er om bekend staat dat alle vrouwen daar wel achteraan gaan.''

''In de tijd van mijn opa ging Carmen met een operazanger; dat waren toen de helden. Wie zijn nu de helden die voor vrouwen onweerstaanbaar zijn? Dat zijn de hiphoppers, de rappers.''

''Een wijs man zei eens: elk goed verhaal moet iedere tien jaar opnieuw verteld worden, aan een nieuwe generatie. Dat is wat cultuur is. En zo’n verhaal evolueert zich.''

Wat maakt het verhaal van Carmen zo goed dat het opnieuw verteld moet worden?

''Omdat het een heel herkenbaar thema is. Ik weet niet of jij wel eens een café binnenloopt en een fantastisch mooie vrouw ziet, en die kijkt jou glimlachend aan en jij denkt: ‘Wauw, dit is leuk’. Als zij dan toenadering tot je zoekt, hoe sterk sta jij dan op je benen? Ondanks het feit dat je misschien al een vriendin hebt.''

''Daar gaat het over, en dat is niet leeftijdsafhankelijk. Er zijn omstandigheden waarin je dingen doet die je normaal niet zou doen. Zonder lust worden er ook geen kinderen gemaakt. Het is een heel logisch verhaal als je het vanuit een biologisch standpunt bekijkt. Het is essentieel voor het voortbestaan van de mens.''

De film wordt gekenmerkt door de hiphopmuziek. Hoe ben je in die scene terechtgekomen?

''Ik ben heel erg blij met de muziek. Ik ben misschien wel een ouwe lul voor hiphoppers, maar ik volg al dertig jaar de voorlopers van het huidige genre. Ik heb met Brainpower en Lange Frans gesproken over de muziek om een goed beeld te krijgen.''

''Uiteindelijk ben ik via een tip van mijn zoon bij Perquisite, van het duo Pete Philly & Perquisite, terechtgekomen. Het optreden is muzikaal zo sterk, een filmisch mooie act, wat daardoor een heel belangrijk onderdeel van de film werd. Hij componeert de filmmuziek.''


 

De bekende Rotterdamse rapper Duvel vertelt het verhaal tussen de scènes door. Was hij nodig in de film?

''Zeker. Hij geeft commentaar op de situatie en soms een twist om het verhaal verder te brengen. Vanuit de hiphopwereld heb ik er positieve reacties op gekregen; het helpt voor de mensen. Hij geeft echt een meerwaarde.''

Je hebt gekozen voor Rotterdam als filmlocatie. Wat waren je ideeën daarbij?

''Ik wilde per se filmen in een havenstad. Amsterdam is een grote stad in Nederland, maar Rotterdam ziet er echt als stad uit. Dat vind ik in de film heel goed gelukt. Het is een anonieme omgeving, met achterstandswijken en mensen van de straat. In alle kleine rollen heb je de mensen van nu in beeld. Dat hebben we niet via een figurantenbureau geregeld, maar via workshops met mensen die echt zo’n leven leiden.''

''Sommige acteurs heb ik heel veel vrijheid gegeven. Zo van: ‘Je moet gewoon iets gaan doen dat jij leuk vindt en provocerend is’. Als je als regisseur een strak plan hebt en iedereen dwingt dat uit te voeren, maak je bij iedereen de creativiteit dood.''