Na de dood van Lady Di blijft een reactie van koningin Elizabeth II uit. Sterk drama met prachtige rol van Helen Mirren.

Volgend jaar is het alweer tien jaar geleden dat de betreurde Lady Di verongelukte in Parijs. Afgelopen week werd gemeld dat haar zonen nu bezig zijn een herdenking te organiseren, maar The Queen is in feite al een ode aan prinses Diana. Een indirecte ode, want de film gaat vooral over koningin Elizabeth II, die het tegenovergestelde is van Diana: star vasthoudend aan protocollen en ver van het volk verwijderd.

The People's Princess

Niet dat Elizabeth II (een prachtrol van Helen Mirren) een kille robot is. Ze veroorlooft zich zelfs een grapje wanneer de zojuist gekozen premier Blair (Michael Sheen) zich in mei 1997 bij haar meldt. De majesteit heeft duidelijk geen hoge pet op van de piepjonge premier, wiens vrouw ook nog eens tegen het koningshuis is.

Wanneer eind augustus van datzelfde jaar Diana verongelukt blijkt hoezeer Blair en Elizabeth II verschillen in hun benadering. Blair spreekt het Britse volk toe in een toespraak waarin hij Lady Di 'the people's princess' doopt. Dat die eretitel is bedacht door een cynische schrijver van toespraken doet niets af aan de emotionele wijze waarop Blair zijn ode brengt. Geschokte Britse onderdanen brengen in de dagen die volgen een spontane bloemenhulde bij Buckingham Palace.

Lompe Philip

Het koningshuis denkt er intussen niet over te reageren. Ze zijn op vakantie in Schotland en vooral met de jacht bezig. Alleen prins Charles (Alex Jennings) is onder de indruk van het ongeluk van zijn ex-vrouw, maar de ijzige Elizabeth weigert hem zelfs het koninklijke vliegtuig ter beschikking te stellen voor wat ze een privé-aangelegenheid noemt; Diane is immers geen lid meer van de koninklijke familie.

En de lompe prins Philip (James Cromwell) stelt voor met Charles zonen te gaan jagen zodat ze wat afleiding hebben. Die volkse hysterie waait wel weer over, denkt hij. En kunnen die boeketten die de ingang van het paleis versperren trouwens niet worden weggehaald?

Premier Blair probeert op alle mogelijke manieren de koningin tot een reactie te verleiden, iets wat door de koningin lang als onnodige bemoeizucht wordt afgedaan. Zij kent het volk immers langer dan snotneus Blair. En Blair zelf staat onder druk van zijn vrouw Cherie: waarom doet hij zoveel moeite de koninklijke familie te helpen als deze blijkbaar zo ver van het volk afstaat?

The Devil Wears Burberry

The Queen is een fraai tijdsbeeld en een bijna voyeuristisch inkijkje in een ouderwets instituut dat verlamd wordt door protocollen en tradities. Alleen al het halfstok hijsen van de vlag op het paleis levert onoverkomelijke bezwaren op van koninklijke zijde. Tegelijkertijd zorgt Helen Mirren ervoor dat Elizabeth II menselijk blijft, op dezelfde magistrale en minimale wijze als Meryl Streep dat deed in The Devil Wears Prada.

Wanneer ze eindelijk tot de pijnlijke conclusie komt dat ze haar eigen volk verkeerd heeft ingeschat krijgt de toeschouwer zowaar weer medelijden met deze ijskoningin. Mirren won dan ook de prijs voor Beste Vrouwelijke hoofdrol op het filmfestival van Venetië.

Het Parool:
"Helen Mirren levert als Elizabeth een verbluffende prestatie (..) lichtvoetig en geestig koningsdrama" -

De Volkskrant:
"Door de ingetogen wijze waarmee Mirren haar neerzet, stijgt ze boven satire uit" -

In 23 zalen