Engelstalige versie van Nederlandse kinderboekenklassieker waarin een 21e eeuwse jongen naar de Middeleeuwen reist.

Bij internationale coproducties telt maar één taal en dat is het Engels. Om het klassieke Nederlandse kinderboek Kruistocht in Spijkerbroek van Thea Beckman te kunnen verfilmen, moest Ben Sombogaart (De Tweeling) uitwijken naar het buitenland. Het verhaal gaat immers over een hedendaagse jongen die afreist naar de Middeleeuwen, dus er zijn dure special effects en weelderige decors nodig om het aannemelijk te maken voor de (verwende) jonge bioscoopbezoekers.

1212

Crusade in Jeans, zoals de film buiten Nederland heet, begint daardoor met een rare spagaat: hoofdrolspeler Dolf Wega (Joe Flynn) spreekt Engels, maar woont in Rotterdam speelt voor het Nederlands elftal tegen België. Wanneer hij een opgelegde kans voor het Belgische doel verprutst is het zijn schuld dat het Nederlands elftal wordt uitgeschakeld.

Dolf zou er alles voor over willen hebben die fout ongedaan te kunnen maken en dat treft: zijn moeder (Emily Watson, totaal ongeloofwaardig als wetenschapper) werkt in een mysterieus lab waar ze apen door de tijd laten reizen. Dolf weet genoeg van computers, pikt het pasje van zijn moeder en besluit zichzelf 12 uur terug te laten reizen in de tijd, zodat hij alsnog zijn fout kan herstellen. Maar wanneer hij bijna ontdekt wordt, stelt hij gehaast de verkeerde datum in en flitst hij zichzelf terug naar 1212 - de Middeleeuwen dus.

Daar wordt hij ternauwernood van struikrovers gered door een groepje kinderen dat op kruistocht is. Omdat de eerdere kruistochten niet het gewenste vredestichtende effect hadden, hopen ze dat zij het verschil maken: God zal toch wel luisteren naar de gebeden van onschuldige kinderen? Dolf vindt de missie hopeloos: Jeruzalem ligt duizenden kilometers ver, en de kinderen zijn nauwelijks goed uitgerust om dat hele eind te lopen. Aanvankelijk is hij ook vooral bezig met terug te reizen naar zijn eigen tijd. Maar wanneer de kansen daarop steeds kleiner worden sluit hij zich noodgedwongen aan bij de kinderkruistocht.

Inshallah

Kruistocht in Spijkerbroek komt wat moeizaam op gang, door de vreemde combinatie van Nederlandse en buitenlandse ingrediënten en de niet al te overtuigende tijdreis-elementen. Maar wanneer Dolf eenmaal in de Middeleeuwen zit, wint het verhaal aan kracht. De dreiging is serieus: kinderen vallen bij bosjes dood neer aan uitputting en ziekte en zelfs met zijn moderne kennis van hygiëne en reanimatie kan Dolf daar weinig aan doen. Hij botst ook op tegen een muur van bijgeloof en onwrikbaar geloof in de wil van God: als die wil dat niemand de tocht overleeft dan hebben de kinderen zich daar maar bij neer te leggen. Die confrontatie tussen modern denken en de dooddoener 'als God het zo wil' (inshallah, op zijn Islamitisch) geeft de film een actueel tintje.

Het verhaal wint ook aan kracht door de bergachtige buitenlandse locaties: dat had er een stuk minder uitgezien op de Utrechtste Heuvelrug, wat pleit voor een internationale co-productie. Aan de andere kant is er van de Nederlandse inbreng wel erg weinig over en is Crusade in Jeans geen interessante mix van Floris en Back to the Future geworden. Het is eerder een wat langdradige doorsnee actiefilm als Timeline (2003), waarin ook al naar de Middeleeuwen werd gereisd. Daar kunnen de minuscule rollen van Jack Wouterse als bakker en de Nederlandse nasynchronisatie helaas weinig aan veranderen.

Het Parool: "zelden imponerend, maar wel onderhoudend (..) geen verpletterende, maar wel een mooie tijdreis"
De Volkskrant: "goed spel, haperende montage"
In 107 zalen (originele Engelstalige versie) plus 24 zalen (Nederlands nagesynchroniseerde versie)