Syriana - Stephen Gaghan (trailer)

De schrijver van het drugs-drieluik Traffic buigt zich over olie in een gecompliceerd en deprimerend, maar belangwekkend drama.

Bekijk trailer: Modem/ Breedband

Wie na het door George Clooney geregisseerde Good Night, and Good Luck de smaak van goed gemaakte politieke drama's te pakken heeft gekregen, kan deze week zijn tanden zetten in Syriana. De film bestaat uit vier door elkaar verweven verhalen met olie letterlijk als bindmiddel.

Scriptschrijver en regisseur Stephen Gaghan, die een Oscar won met zijn vergelijkbare verhaalstructuur in het drugsdrama Traffic (2000), baseerde zich voor Syriana op de memoires van Robert Baer, opgetekend in het boek See No Evil. In de film wordt hij onder de naam Bob Barnes ten tonele gevoerd door een George Clooney, met buik en baard.

Caleidoscopisch oliedoolhof

Clooney speelt een geheim agent die betere tijden heeft gekend, maar nog altijd scherp genoeg is om te weten hoe het er in Iran en Beiroet aan toe gaat. Helaas komen zijn bevindingen niet overeen met de heersende politieke windrichting in Washington, waar men Iran vanwege oliebelangen te vriend wil houden. En dat er in Iran een Stinger-raket in handen van de terroristen is beland wil men in Washington helemaal niet weten.

Tegen deze achtergrond speelt zich een juridisch steekspel af over de fusie tussen een Texaanse oliemaatschappij, Connex, en de veel kleinere concurrent Killen. Connex heeft door toedoen van de progressieve prins Nasir (Alexander Siddiq) grote belangen verloren en probeert deze via Killen weer elders binnen te slepen. Een jurist (Jeffrey Wright) moet de fusie onderzoeken, maar krijgt van het Ministerie van Justitie al snel te horen dat deze zo in het belang van de VS is, dat hij beter een oogje dicht kan knijpen.

Minder gewetensnood heeft adviseur Bryan Woodman (Matt Damon), die prins Nasir tracht te overtuigen dat hij zijn olievoorraden beter in eigen hand kan houden, in plaats van ze aan de hoogst biedende te verkopen. Aanvankelijk heeft Nasir vader geen oren naar Woodman, maar nadat de adviseur zijn zoontje verliest in een tragedie op het landgoed van de oliesjeiks liggen de kaarten anders. Het caleidoscopische oliedoolhof wordt gecompleteerd door twee ontslagen Pakistaanse Connex-medewerkers. Zij raken in de ban van een imam met terroristische sympathieën, die hen weet te ronselen voor een zelfmoordactie.

Oogkleppen en steekpenningen

Uit het bovenstaande blijkt al dat Syriana geen hapklare kost is. De film stapt regelmatig van het ene verhaal naar het andere, en in tegenstelling tot bij Traffic heeft elk verhaal geen eigen kleur als geheugensteuntje. Bovendien wordt er veel gebruik gemaakt van jargon en draaien de personages behoorlijk om de hete brij heen, omdat het nu eenmaal een branche is waarin er zelden wordt gezegd wat men bedoeld. Publiekstrekker Clooney ziet er daarnaast niet op zijn best uit met baard en buik, wat nog erger wordt in de scènes waarin hij wordt gemarteld. En de conclusie van Syriana is ook al deprimerend: de oliebusiness is een onoplosbare kluwen van oogkleppen en steekpenningen en beter wordt het voorlopig niet.

Syriana is dus zeker geen date-movie voor een avondje uit, maar daarvoor zijn er al genoeg films. Iets meer houvast voor de kijker was prettig geweest, net als iets minder het stempel 'belangwekkende film' op alle scènes, maar Syriana biedt in elk geval genoeg aanknopingspunten om te discussiëren of over na te denken.

Het Parool: "Fascinerend Monopolyspel (..) een tour de force, waarbij scenarist en regisseur Gaghan (..) het uiterste vergt van de kijker"
De Volkskrant: "een fascinerend, onheilspellend doolhof"
In 30 zalen

Facebook & Twitter

Facebook & Twitter
Volg het nieuws van NU.nl/Entertainment ook op Facebook en Twitter

NUshop

Tip de redactie