Acteur Kirk Douglas (9 december 1916) is woensdag op 103-jarige leeftijd overleden. De Hollywoodlegende werd in zijn lange carrière drie keer genomineerd voor een Oscar. Het bekendst is hij misschien wel van zijn rol als Spartacus in de gelijknamige klassieker uit 1960.

Douglas werd in de Amerikaanse staat New York geboren als Issur Danielovitch Demsky, als zoon van joodse immigranten uit Chavusy, in wat tegenwoordig Wit-Rusland is.

Hij groeide op in een arme wijk. Hij was een goede atleet en worstelaar en kon ook goed leren, waardoor hij een opleiding kon volgen aan de St. Lawrence-universiteit. Niet veel later kreeg hij de kans een opleiding te volgen aan de America Academy of Dramatic Arts.

De jonge Douglas speelde na zijn opleiding in een paar kleine producties op Broadway, maar besloot in 1941 bij de marine te gaan, waarvoor hij vocht tot het einde van de Tweede Wereldoorlog. Hij trouwde in 1943 met actrice Diana Love-Dill, met wie hij twee zoons kreeg: Joel en Michael Douglas. Het huwelijk hield stand tot 1951.

Drie jaar later trad hij in het huwelijk met de nu honderdjarige producent Anna Buydens, met wie hij nog twee zoons kreeg. Ze bleven samen tot zijn dood.

Oscar-nominaties na dienst in Amerikaanse marine

Na de oorlog ging hij weer acteren. Op aanraden van oud-klasgenoot Lauren Bacall deed hij auditie voor de hoofdrol in de film The Strange Love of Martha Ivers, waarvoor hij werd aangenomen. Zijn optreden leidde tot goede kritieken en meer rollen. In 1948 was hij in het misdaaddrama I Walk Alone te zien naast Burt Lancaster, met wie hij in zeven films speelde.

Een jaar later kreeg hij zijn eerste Oscar-nominatie voor zijn rol in de boksfilm Champion. Hij verzilverde de nominatie niet, maar werd twee jaar later nog een keer genomineerd: voor zijn rol in het romantische drama The Bad and the Beautiful van Vincente Minnelli. In 1959 kreeg hij zijn derde nominatie, voor zijn vertolking van Vincent van Gogh in Lust for Life, wederom van Minnelli. Hij kreeg de prijs nooit, maar won jaren later (in 1996) wel een ere-Oscar voor zijn hele oeuvre.

Kirk Douglas in de titelrol van klassieker Spartacus. (Foto: BrunoPress)

Douglas doorbrak 'zwarte lijst van Hollywood'

Een van zijn bekendste rollen is de titelrol in Spartacus van Stanley Kubrick, een film die hij ook produceerde. Scenarist Dalton Trumbo stond op de zwarte lijst van Hollywood, waarop (vermeende) communisten en filmmakers met sympathie voor het communisme werden bijgehouden.

Wie op de lijst stond, kon een carrière in Hollywood vergeten of werd niet genoemd in de aftiteling. Douglas stond erop dat Trumbo als enige scenarist van de film werd aangeduid, waarmee hij effectief een einde maakte aan het bestaan van de omstreden lijst.

Naast zijn werk in Hollywood zette Douglas zich in voor goede doelen. Hij gaf miljoenen weg aan ziekenhuizen en scholen en zette met zijn vrouw de Anne & Kirk Douglas Playground Award op, waarmee honderden schoolpleinen in Los Angeles zijn ingericht.

Kirk Douglas (103) overleden: drie karakterrollen
100
Kirk Douglas (103) overleden: drie karakterrollen