Briljante film van de makers van Being John Malkovich, met een dubbelrol van Nicolas Cage als tobbende scenarioschrijver Charlie én diens broer Donald, de losbol. Wie zich als neurotische scriptschrijver in zijn eigen films verwerkt, moet van goede huize komen, zoals Woody Allen in zijn glorietijd. Charlie Kaufman komt er in het even bizarre als geniale Adaptation uitstekend mee weg, zonder in navelstaarderige overpeinzingen te vallen. @@@@@

Daar begint de film trouwens wel mee, want terwijl de titels nog rollen horen we de zeurderige voice-over van Charlie Kaufman (Nicolas Cage) klagen over zijn dunne haar en zijn dikke buik. Maar zijn writer's block zit hem nog het meeste dwars. Kaufman worstelt met de bewerking ('adaptation') van het boek The Orchid Thief, dat vooral een verhandeling over orchideeën is. Kaufman wil trouw blijven aan de bestseller van Susan Orlean, en is allergisch voor typische Hollywood ingrediënten als seks, drugs en autoachtervolgingen. Maar hij beseft ook dat een boek over planten geen spannende film kan opleveren. Kortom, hij zit muurvast.

Schizofrene seriemoordenaar

Intussen heeft zijn dommere broer Donald (eveneens gespeeld door Cage) het plan opgevat ook scriptschrijver te worden. Hij heeft minder last zich aan te passen ('adaptation') aan de wetten van Hollywood en hoeft ook niet zo nodig origineel te zijn. Met een scripthandboek naast zich schrijft hij een script over een schizofrene seriemoordenaar, dat aan alle kanten rammelt maar wel commercieel is. Tot afgrijzen van Charlie, die zo in zijn script verstrikt raakt dat hij uiteindelijk zichzelf erin schrijft.

Droste-effect

Adaptation overstijgt de gimmick van het Droste-effect van een script-over-een-script. Het slimme script van Kaufman (de echte dan) bekritiseert de doorsnee Hollywood maar maakt intussen wel handig gebruik van de ingrediënten die Hollywood films zo meeslepend kunnen maken. Want als Kaufman zich had beperkt tot een satire -of een film over bloemen, dan was Adaptation lang zo leuk niet geweest. Nu is het een literaire thriller vol bizarre vondsten, met seks, drugs én autoachtervolgingen. En met Meryl Streep zoals we haar nog nooit hebben gezien: als een snuivende schrijfster, die geobsedeerd raakt door orchideeënkweker John Laroche (Chris Cooper).

De bizarre wendingen en originele ingevingen maken Adaptation een waardige opvolger van Being John Malkovich én voorlopig de meest interessante film van het jaar.

Het Parool: "origineel en spitsvondig"
De Volkskrant: "ironische, postmoderne potpourri (..) handig, ijdel, modieus, leuk"
In 22 zalen

# Niet gezien
@ Laat maar
@@ Op eigen risico
@@@ Niet slecht
@@@@ Aanrader
@@@@@ Wereldfilm