Rozemarijn houdt je nieren gezond, salie verbetert je cholesterolwaardes, basilicum bevat grote hoeveelheden antioxidanten: online vind je veel gezondheidsclaims over kruiden. Zijn ze inderdaad zo gezond?

Kruiden passen zeker in een gezond eetpatroon, vertelt Iris Groenenberg, expert op het gebied van voeding en gezondheid bij het Voedingscentrum. "Kruiden zijn een gezond alternatief voor zout. Maar het is niet zo dat kruiden noodzakelijk zijn voor een gezond dieet, zoals groente en fruit dat zijn. Normaal gesproken eet je kruiden in zulke kleine hoeveelheden dat ze niet bijdragen aan de inname van essentiële voedingsstoffen."

Die mening deelt Nancy te Hoven, diëtist en eigenaar van diëtistenpraktijk FoodRebel. "De gezondheidsclaims rondom kruiden zijn vaak gebaseerd op hoeveelheden van 100 gram. Maar wie gaat er nu dagelijks 100 gram basilicum eten? Uit die paar blaadjes die je door je eten doet haal je weinig extra voedingsstoffen."

“Neem in ieder geval nooit preparaten met efedra of kava kava. Die zijn zeer schadelijk voor de gezondheid.”
Iris Groenenberg, expert Voedingscentrum

Te Hoven vervolgt: "Ook over producten als knoflook en kaneel wordt vaak gezegd dat ze heel gezond zijn omdat ze veel antioxidanten bevatten. Maar om daar baat van te hebben moet je wel vijf tenen knoflook eten. Dan neem ik liever een kiwi. Die bevat ook veel antioxidanten."

Liters kruidenthee vol gifstoffen

De beoogde gezondheidseffecten van kruiden kun je dus met een flinke korrel zout nemen. Daarnaast zijn er ook bepaalde kruiden waar je mee moet oppassen. Bijvoorbeeld de gedroogde kruidenmixen - de Mexicaanse kruiden, de kipkruiden - daar is het hoofdbestanddeel vaak zout, vertelt Te Hoven.

Ook kun je beter niet te veel van een kruid eten, zegt Groenenberg. In kruiden zitten plantengifstoffen. Bij normaal gebruik kunnen die geen kwaad. Maar als je dagelijks liters van dezelfde kruidenthee drinkt, dan kun je te veel van die gifstoffen binnenkrijgen. "Wat we in ieder geval afraden is de consumptie van borstvoedingsthee met anijs of venkel. Hier kan te veel van deze gifstoffen in zitten wat niet goed is voor de baby."

Te mooi om waar te zijn

Er zijn naast keukenkruiden uit de supermarkt ook allerlei soorten kruidenpreparaten te verkrijgen: poeders, drankjes of pillen, die een hoge concentratie van een bepaald kruid bevatten. Deze preparaten claimen specifieke gezondheidseffecten. Pas daarmee op, waarschuwt Groenenberg: met zo'n preparaat krijg je een heel hoge concentratie van een kruid binnen. Dan kan het zijn dat je ook te veel plantengifstoffen binnenkrijgt.

“We adviseren zwangere vrouwen helemaal geen preparaten te gebruiken.”
Iris Groenenberg, expert Voedingscentrum

Neem in ieder geval nooit preparaten met efedra of kava kava. Die zijn zeer schadelijk voor de gezondheid, vertelt Groenenberg. "Zwangere vrouwen adviseren we om helemaal geen preparaten te gebruiken. Mensen die medicijnen gebruiken raden we aan eerst advies in te winnen bij de huisarts voor gebruik, omdat dit het effect van je medicijnen kan verstoren."

De geclaimde gezondheidseffecten van kruidenpreparaten zijn meestal niet bewezen. Maar het tegendeel is dat vaak ook niet. En zolang dat zo is mogen producenten allerlei gezondheidsvoordelen beloven. Daarom adviseert Groenenberg als vuistregel bij de aanschaf van kruidenpreparaten: wanneer het te mooi klinkt om waar te zijn, dan is het dat waarschijnlijk ook.