Waarom zou je een potje fabriekspesto kopen als je het zelf in een handomdraai kunt maken? Karin Luiten, bekend van haar zonder-pakjes-en-zakjeskookboeken, zou het niet weten. "Als je eenmaal zelfgemaakte pesto hebt geproefd, wil je nooit meer terug."

Met pesto bedoelen we meestal pesto genovese, pesto uit Genua, met pijnboompitten, blaadjes basilicum, pecorino of Parmezaanse kaas, olijfolie, zout en eventueel knoflook. "Een minuut samen in de blender of keukenmachine en het is klaar", aldus Luiten.

Verse ingrediënten kosten bij elkaar wel meer dan een potje pesto - vooral pijnboompitten zijn prijzig. Hoe komt het dat een potje pesto zo goedkoop is?

"Kijk maar eens bij de ingrediënten", zegt Luiten. "Vaak zijn pijnboompitten vervangen door goedkopere cashewnoten, en olijfolie door zonnebloemolie. Ook zit er bijvoorbeeld aardappelzetmeel in als vulmiddel, heel veel zout en soms zelfs suiker."

Ingrediënten verse pesto

  • 30 g verse basilicum
  • 15 g (geroosterde) pijnboompitten
  • 15 g Parmezaanse kaas
  • 50 ml olijfolie extra vergine
  • snuf zeezout
  • evt. 2 tenen knoflook

Smaaktest met pesto

De potjes pesto worden in de fabriek verhit, zodat ze langer houdbaar zijn. "Je kunt je voorstellen dat dit alles bij elkaar de smaak niet ten goede komt", zegt Luiten. Dat blijkt wel uit de lezingen die zij regelmatig geeft en waarbij ze een pestotest uitvoert.

Luiten laat mensen daarbij blind pesto uit een potje en verse pesto proeven. "De meeste deelnemers vallen van hun stoel door het verschil in smaak. Ten eerste smaken de potjes vaak heel zout, en alleen in de verse pesto proef je de basilicum."

Toch zijn er altijd wel een paar mensen in de zaal die het potje pesto het lekkerst vinden. Hoe verklaart Luiten dat? "Ten eerste is het natuurlijk een kwestie van smaak, maar ik vermoed dat deze mensen aan de smaak van de potjespesto gewend zijn."

“In potjespesto worden pijnboompitten vaak vervangen door cashewnoten, en olijfolie door zonnebloemolie.”
Karin Luiten

Dat bleek ook uit een test van de Consumentenbond van een paar jaar geleden. Een panel van regelmatige pesto-eters kon de potjes pesto beter waarderen dan de koelverse varianten. Onderaan de ranglijst eindigde een zelfgemaakte pesto, volgens origineel recept. Ook vijf koks van Italiaanse restaurants in Nederland proefden de pesto's: zij vonden de zelfgemaakte pesto het lekkerst.

Er is niets mis met pesto uit een potje eten, benadrukt Luiten. "Maar het is net als met ananas. Als je ananas uit blik gewend bent en je eet een keer een verse ananas, dan wil je niet meer terug naar dat blik."

Tips van kookboekenauteur Karin Luiten

  • Pesto verdund met olie en citroensap is een goede saladedressing.
  • Vries de zelfgemaakte pesto in een ijsblokjesvorm in. Reken voor pasta één deelblokje per persoon.
  • Pijnboompitten roosteren is voor pesto niet nodig, mits ze vers zijn. Ruiken ze naar ranzige olie, dan kun je beter wel even roosteren.

'Pesto is een soort kliekjesgerecht'

Luiten zweert in ieder geval bij zelfgemaakte pesto. "Het is een soort kliekjesgerecht, je kunt er als thuiskok al je creativiteit in kwijt. Amandelen, pistachenootjes, walnoten, oude kaas, rucola, andijvie. Net wat je in huis hebt."

Ook bijvoorbeeld een treurig basilicumplantje, het onkruid zevenblad, het loof van wortel en brandnetels kunnen erin: even de staafmixer erop en je hebt een heerlijk sausje of heerlijke dressing. "Ik zou zeggen: nodig je vrienden of familie uit, maak zelf pesto, trek een potje open en test het zelf."