Unilever lanceert in maart een veganistische versie van het populaire ijs Magnum. Maar waarom?

Uitspraken van geïnterviewden in dit artikel zijn na publicatie genuanceerd of weggelaten, omdat ze geen toevoeging waren voor het beantwoorden van de vraag die centraal staat in dit artikel.

Vegan is hip, zegt Floris de Graad van de Nederlandse Vegetariërsbond. Dat denkt Vincenzo Fogliano, hoogleraar Voedingwetenschappen aan Wageningen Universiteit, ook: "Bedrijven doen wat consumenten willen. Omdat veganisme nu een trend is, bieden ze veganistische producten aan."

Dat ziet De Graad ook. Steeds meer bedrijven vragen het V-label, een keurmerk voor producten waar geen ingrediënten van dierlijke oorsprong in zijn verwerkt, aan voor hun producten. De Vegetariërsbond doet hier de Nederlandse keuring voor.

Mensen denken bewuster na over voeding

Eind 2017 waren er nog zestienduizend producten in Europa met een V-label, vertelt De Graad. Dat was toen al een groei van 75 procent ten opzichte van het jaar daarvoor. Eind 2018 waren het dertigduizend producten. "Terwijl het keurmerk al bestaat vanaf eind jaren negentig."

“Het echte veganistische eten is voor de meeste mensen nog steeds een ver-van-je-bedshow.”
Anneke Ammerlaan, foodtrendwatcher

Die explosieve groei wordt volgens De Graad veroorzaakt doordat grote bedrijven als Unilever in 2016 hebben gezegd dat ze zo veel mogelijk producten met een V-label in het assortiment wilden. Ook op producten die ze daarvoor - makkelijk - konden aanpassen. "Vanaf 2016 is er daardoor een groei te zien, en nu gaat dat echt gestaag door."

Unilever wil zo veel mogelijk producten met V-labels omdat het klanten is kwijtgeraakt, zegt foodtrendwatcher Anneke Ammerlaan. Dat komt volgens haar doordat meer mensen veganist zijn geworden en bewuster nadenken over voeding.

De Nederlandse Vereniging voor Veganisten schat dat er in 2018 119.000 veganisten in Nederland waren. Volgens een schatting van het Cultureel Planbureau waren dat er in 2016 nog 70.000.

Een 'one moment vegan' is wel gevoelig voor vegan Magnums

Als je veganistische producten op de markt brengt, dan krijg je het imago dat je duurzamer bent dan het gemiddelde bedrijf, zegt Ammerlaan. Maar de echte veganisten kopen alsnog niks van een bedrijf als Unilever, denkt zij.

Dat komt doordat zij ook nog producten in de schappen hebben liggen die wel van dieren zijn gemaakt. Maar de 'one moment vegan', die af en toe veganistisch wil eten of af en toe een bewuste keuze wil maken, is wel gevoelig voor vegan Magnums en Solero's.

Ammerlaan: "Er zijn meer mensen die veganistische momenten inlassen. Het echte veganistische eten is voor veel mensen nog steeds een ver-van-je-bedshow, want dan moet je toch de hele dag bezig zijn met rekenen of je wel genoeg voedingsstoffen binnenkrijgt."

“Met een vegan ijsje kun je jezelf verwennen én iets goeds doen voor de wereld, denken consumenten.”
Anneke Ammerlaan, foodtrendwatcher

Daarnaast is het veganistische eten dat in de 'enge, biologische winkels' te koop is voor veel mensen nog een te grote stap, denkt Ammerlaan. Daar is ook al veganistisch ijs te krijgen, maar dan moet je wel naar een andere winkel.

Bedrijven doen wat consumenten willen

"Met een vegan ijsje kun je jezelf verwennen én iets goeds doen voor de wereld, denken consumenten. Je hoeft niet in te leveren om toch een goed gevoel te krijgen, terwijl worst vervangen door tofoe wel lastig is", zegt de trendwatcher.

Het veganisme heeft volgens de trendwatcher in 2018 een enorme boost gekregen door de media, waardoor het nu pas echt bekend is bij de grote massa. Daarom komt Unilever pas in maart 2019 op grote schaal met veganistisch ijs.

Hoogleraar Fogliano vindt het een grappig verschijnsel, omdat veel producten die al lang diervrij waren nu opeens op de markt gezet worden als vegan. Een recent voorbeeld is de campagne rondom margarine, zegt hij.

Zo vertelt de hoogleraar dat croissants die vroeger als 'slechte kwaliteit' werden gezien omdat ze niet van roomboter maar van margarine werden gemaakt, nu worden verkocht als 'vegan' en daardoor voor een hogere prijs over de toonbank gaan.

De massa gaat niet veganistisch eten

Mensen willen graag milieubewuster leven en zijn zich tegenwoordig bewust van wat zij in hun mond stoppen, zegt de hoogleraar. Maar wat hij dan tegenstrijdig vindt, is dat er over de gevolgen van de plantaardige vervangers niet wordt nagedacht.

Hij denkt niet dat de vegantrend nog heel erg groeit. "Het is een niche, die goed is voor de winst van bedrijven, maar ik denk niet dat de massa vegan gaat eten."

Alle grote ijsmerken krijgen vegan variant

Unilever heeft in Europa zo'n zevenhonderd producten met het vegetarische keurmerk, vertelt een woordvoerder. Het bedrijf ziet een duidelijk trend naar meer vegetarische en veganistische producten en wil producten op de markt brengen die beter zijn voor het milieu. Al hun grote ijsmerken zullen daarom een vegan variant krijgen.

De vegan Magnums zijn vanaf maart in Nederland verkrijgbaar. In dit ijsje wordt eiwit uit erwten gebruikt als alternatief voor melkeiwitten. De chocolade is ook zonder melk. Unilever verkoopt ook al glutenvrije en veganistische Cornetto's, twee veganistische Solero's en drie soorten zuivelvrije Ben & Jerry's.