Iedere week zet NU.nl een ander product van eigen bodem in de schijnwerpers. Wat is het verhaal van dit product en wat kun je ermee? Deze week: de schar.

De schar is, net als de schol en de tong, een platvis. Platvissen liggen vaak gedeeltelijk in het zand verscholen op de zeebodem en hebben een goede schutkleur. De schar is de meest voorkomende platvis in de Noordzee.

De vis wordt onder meer gevangen met een zogenoemde boomkor, een boot met aan beide kanten een groot sleepnet. Schar is bijvangst. De scharren komen in de netten van vissers terecht die vissen op andere platvissen, zoals tong of schol.

Michelle Boonstra van Good Fish Foundation: "In Nederland zijn we dol op sliptong en om die te vangen, heb je netten met kleine mazen nodig. In deze netten belanden ook veel andere vissen, waaronder de schar."

Duurzame keuze, maar nog niet zo populair

Veel wordt de vis niet gegeten in Nederland. "We kennen hem niet en dus eten we hem niet", vertelt Boonstra. "Maar we zien de vraag wel langzaam toenemen." 

Doordat de consumptiewaarde zo laag is, gaat de schar vaak weer overboord. "Zo'n 90 procent van alle gevangen schar wordt teruggegooid. Dat is 35.000 ton per jaar", aldus Boonstra. 

"Een groot deel daarvan is ondermaats, nog te klein om te kunnen verkopen of eten. Van deze groep overleeft het grootste deel het niet. Verder wordt er veel schar geëxporteerd."

Dit is de schar

  • Meest voorkomende patvis in de Noordzee
  • Een magere vissoort
  • Duurzame keuze
  • Goedkoop, de schar kost ongeveer 1,50 euro per stuk

Wie voor schar kiest, levert een positieve bijdrage aan een duurzamere visserij. Boonstra: "Door bijvangst zoals schar te eten, zou de visserijdruk op tong en schol kunnen afnemen. Ook de daarmee samenhangende impact op de bodem, het brandstofverbruik en de bijvangst van ondermaatse vis neemt dan af."

Viswinkels verkopen de platvis, al is de vraag minimaal. Reinier Zijl, eigenaar van Zeevishandel de Botter in De Bilt: "Toevallig heb ik de schar vanochtend meegenomen. Er zaten wat grotere bij en dan vind ik ze het interessants. Die wil de klant."

Of ze ook daadwerkelijk verkocht worden, moet nog blijken. "De kans is groot dat ik ze zelf alsnog opeet", vertelt Zijl. "Er is weinig vraag. Wellicht kan ik de schar gebakken aanbieden. Dan kan de consument hem zo meenemen en opeten", denkt hij hardop.

De schar is te koop bij de viswinkel en een platvis, net als de schol en de tong

Een vissoort met weinig vet

De schar is, net als bijvoorbeeld de tong, tonijn en kabeljauw, een magere vissoort. "Magere vis heeft minder dan 5 procent vet", legt Patricia Schutte van het Voedingscentrum uit. "Je hoeft niet altijd voor vette vis te kiezen. Afwisselen met magere soorten is ook prima." 

Het advies is om één keer per week vis te eten. De vetzuren in vis (omega 3-vetzuren) beschermen tegen hart- en vaatziekten. Met name vette vis bevat veel gunstige vetzuren.

Eet verse vis bij voorkeur dezelfde dag nog. Schutte: "Verse vis bewaar je zo dicht mogelijk bij het vriespunt. De vis kan tot twee dagen in de koelkast bewaard worden. Dit kan het beste door hem in vershoudfolie te wikkelen en met veel ijsblokjes te bedekken. In de diepvries is deze magere vis ongeveer zes maanden houdbaar."

Genoeg over de schar, wat kun je ermee?

Wie angstig is om nog aangestaard te worden vanaf het bord: geen zorgen. De vishandelaar haalt de vinnen en de kop er met plezier af. Daarna kan de schar zo de pan in. Zijl: "Mensen houden niet zo van graten, maar juist de graten zorgen voor smaak. Bak de schar daarom in zijn geheel en met de huid in een pan met roomboter aan beide kanten. Daarna haal je 'm van het graatje. Dat is met schar echt het lekkerst. Hij is wat minder vet dan de schol, maar nog steeds een heerlijk visje."

Schar is bijna het hele jaar door verkrijgbaar. Boonstra: "Hij is goedkoop, de kiloprijs is ontzettend laag. Probeer hem ook eens te frituren tot kibbeling. Daar heb je echt geen kabeljauw voor nodig."

Recept: Kibbeling van de schar

Dep de scharretjes droog en snij de vis in stukjes. Paneer licht in panko. Frituur nu goudbruin op 180 graden gedurende twee à drie minuten.

Tip: serveer de vis met ravigotesaus.

Meng alle ingrediënten tot een gladde saus. Maak het eventueel nog wat zuurder met citroensap.

Ingrediënten

  • 500 gr mayonaise 
  • 50 gr citroensap
  • 1 el gehakte peterselie
  • 1 el gehakte bieslook
  • 1 el mosterd
  • 2 el gehakte kappertjes
  • 0,5 el vocht van de kappertjes

Met dank aan Good Fish Foundation/Sander Dijkema

Schar is te koop bij de viswinkel en kost ongeveer 1,50 euro per stuk (circa 250 gram). De prijs verschilt per visboer.