Victor Mids en Oscar Verpoort, de makers van het succesvolle televisieprogramma Mindf*ck, bekwamen zich al sinds de middelbare school in het uitvoeren van illusies en goocheltrucs. Daarbij leerden ze ook hoe ze het gedrag van anderen kunnen beïnvloeden, maar misbruik zullen ze daar niet van maken, zegt het duo tegen NU.nl. "Bij ons gaat het om de verwondering."

Mindf*ck gaat vaak over het beïnvloeden van andere mensen. In hun televisieprogramma heeft Mids weleens iemand zo ver gekregen om zijn telefoon in de gracht te laten vallen. Zijn ze wel eens bang dat mensen hun trucs voor kwade doeleindes inzetten? Mids: "Wij doen dat in ieder geval niet. We benadrukken dat het ons gaat om de verwondering, niet om anderen te manipuleren".

"Je kunt het in een bredere context zien: we zijn allemaal wezens die elkaar beïnvloeden. Alles wat jij doet - de kleren die je in de ochtend aantrekt, de boeken die je kiest te lezen - draagt bij aan je persoonlijke identiteit, waarmee je invloed uitoefent op de mensen om je heen."

Denken als een illusionist

Hun tweede boek, Mindf*ck Next Level heeft wel iets weg van een zelfhulpboek: behalve optische illusies en ontregelende experimenten staan er ook praktische tips in. Voor het krijgen van je droombaan, bijvoorbeeld, of het mee uitvragen van iemand waar je een oogje op hebt.

Mids: "We kregen heel vaak de vraag; gebruik je die illusies en psychologische trucjes ook weleens in het dagelijks leven? En ik kan niet ontkennen dat je als illusionist wel op een bepaalde manier gaat denken. Je leert goed observeren, en om van tevoren te redeneren hoe mensen gaan reageren. Zulke dingen kunnen handig zijn in sociale situaties."

Videobanden terugspoelen

Maandagavond wordt hun boek gepresenteerd door goochelaar Hans Kazan. "Hij is een grote inspiratiebron voor ons", zegt Verpoort. "Vroeger zaten we samen op de bank naar video's van Hans Kazan te kijken. En dan spoelden we de banden eindeloos terug om uit te vogelen hoe die trucs werkten."

Dat verveelt volgens de mannen nooit, ook niet als je precies doorhebt hoe de magie in elkaar steekt. "Een goocheltruc is een beetje als bladmuziek. Het gaat vooral om de uitvoering. Bij de ene pianist klinkt het prachtig, bij een andere klinkt het nergens naar."

Hij legt uit hoe ze in hun eigen werk nog een stapje verder gaan dan het perfect uitvoeren van een illusie. "Bij ons gaat het ook om de lezer of de kijker. Want waarom werkt zo'n illusie op jou? Wat gebeurt er in jouw brein als je naar een truc zit te kijken? Hoe makkelijk ben jij te beïnvloeden? Dat kan nuttige inzichten opleveren."

Koop dit boek niet!

Als er één wereld is waar het beïnvloeden van mensen belangrijk is, dan is het wel de reclame-industie. Marketing is dan ook een thema in Mindf*ck Next Level.

Verpoort: "Elke dag krijg je miljoenen prikkels te verwerken: advertenties op je telefoon, op de televisie, op billboards langs de weg. Wij vinden het leuk om dat te ontleden, om uit te vinden hoe dat precies werkt."

Zelf hebben ze zich ook aan een staaltje reclametechniek gewaagd. "Op de voorkant van ons boek hebben we stickers laten plakken, met 'Koop dit boek niet!' erop. Dat is een voorbeeld van reactantie, of reverse psychology. Iemand die door een boekwinkel loopt ziet dat en denkt: 'Koop dit niet? Dat maak ik zelf wel uit!'"

En, verkopen ze daardoor veel meer boeken? "Dat is lastig om na te gaan. Maar als we straks geen enkel boek verkopen, dan weten we in ieder geval zeker dat het nièt werkt."