De eindexamens komen er weer aan en voor veel examenleerlingen betekent dat stress, veel oefenen én kritiek op Cito. Ze zijn te zuinig om te nieten of monteren de geluiden van een kapotte wasmachine in luistertoetsen, zo klinkt de kritiek. Maar is al dat commentaar wel terecht? We vroegen het aan Corine van Cito.

Luistertoetsen

De luistertoetsen worden een aantal weken voor het examen afgenomen en betekenen daarmee de aftrap van de examenfrustratie, omdat de concentratie regelmatig bruut verstoord wordt door een krakende microfoon of andere achtergrondgeluiden.

Die achtergrondgeluiden frustreren jaarlijks duizenden scholieren, maar verdwijnen niet uit de montages. Corine vindt dat logisch. "Dit betreft authentieke situaties. In het werkelijke leven heb je ook met achtergrondgeluid te maken." De experts van Cito lijken er dus goed over na te hebben gedacht, maar frustrerend blijft het wel.

Nietjes

Met een beetje pech heb je tijdens het eindexamen te maken met een opgavenboekje, een uitwerkbijlage, een woordenboek en je Binas. Orde en alles op volgorde kunnen houden is dan fijn, maar al die losse bladen maken dat ingewikkeld. Waarom zitten er geen nietjes in de examens?

Volgens Corine is het niet terecht om jouw frustratie hierover op Cito te richten. "Cito gaat niet over nietjes. Maar vind je het prettig als een nietje jouw examenpapieren bij elkaar houdt, dan kun je in ieder geval wel een nietmachine meenemen. Het is een toegestaan hulpmiddel bij een examen."

Te lange examens

In drie uur tijd laten zien wat je de afgelopen vier, vijf of zes jaar hebt geleerd, is ingewikkeld. Maar het wordt nog moeilijker wanneer je veel langer dan drie uur nodig blijkt te hebben. Ieder jaar worden examens door scholieren te lang gevonden, en vooral het examen Nederlands is steeds weer een race tegen de klok.

"Het College voor Toetsen en Examens geeft ieder jaar aan Cito door welke stof allemaal in het examen moet komen", legt Corine uit. "Het examen moet dus een bepaalde lengte zijn om nauwkeurig te kunnen meten hoe goed een leerling is. Daarnaast maken de betrokkenen bij een examen vooraf een zorgvuldige inschatting van de lengte van een examen. En wanneer een examen echt te lang blijkt, kan het zijn dat hier bij de normering rekening mee wordt gehouden."

De kritiek is dus deels terecht aan Cito gericht, maar ze maken de examens niet met opzet te lang.

Vreemde talen in de examens van andere talen

Vorig jaar kreeg Cito veel kritiek vanwege het gebruik van vreemde talen in het examen van een andere taal. Waarom moeten er Spaanse woorden in een examen Engels?, vroegen veel examenkandidaten zich af.

Corine: "Het zijn allemaal authentieke teksten die, soms wat ingekort, worden geselecteerd op basis van onderwerp, kwaliteit en taalgebruik. Degenen die de vragen formuleren, gaan heel zorgvuldig na of de betekenis goed uit de context te halen is, en ze maken een inschatting of de term bekend is bij scholieren."

Dat de examens dit jaar geen gekke talen bevatten, kan Corine dus niet beloven. Een taalcursus Spaans lijkt dus een prima voorbereiding op het examen Engels.

Cito is vaak de zondebok voor alles wat ook maar enigszins met de examens te maken heeft. Corine drukt eindexamenkandidaten op het hart dat ze het echt niet onnodig moeilijk willen maken en dat ze elk jaar weer hun best doen om het examen een goede afspiegeling van de lesstof te laten zijn.

Word je toch wanhopig van de examens, dan is er altijd nog de klachtenlijn van het LAKS of de mogelijkheid om je frustratie te delen via memes. Met dat laatstgenoemde lijken de mensen van Cito overigens geen moeite te hebben. Corine: "Onze collega's bij Cito moeten over het algemeen regelmatig lachen om memes die door scholieren zijn gepost, en wij kunnen daar de grap zeker van inzien."