Discriminatie bij verstrekken hypotheken

UTRECHT - Sommige financiële instellingen die hypotheken verstrekken, discrimineren op basis van postcodes. Vooral allochtonen die wonen in wijken met goedkopere huizen, worden hiervan de dupe.

Ook krijgen mensen met een tijdelijke verblijfsvergunning onterecht niet of nauwelijks een hypotheek, waardoor zij zijn overgeleverd aan hoge huurprijzen of lange wachtlijsten voor sociale huurwoningen.

Aanpassen

Dat concludeerde de Commissie Gelijke Behandeling (CGB) vrijdag op basis van eigen onderzoek. Volgens de commissie heeft de financiële sector inmiddels toegezegd het beleid aan te passen. Per 1 januari 2007 is er ook een aangepaste Gedragscode Hypothecaire Financieringen met een discriminatieverbod.

Beterschap

Minister Gerrit Zalm van Financiën dreigde begin dit jaar nog met ingrijpen als banken niet snel zouden ophouden met discrimineren. Hij klaagde dat het nog te vaak voorkwam dat mensen om hun achternaam of postcode geen hypotheek kunnen krijgen, terwijl de sector twee jaar eerder na klachten al beterschap had beloofd.

De CGB heeft na klachten van allochtonen negen hypotheekverstrekkers gehoord: ABN Amro, Argenta Spaarbank, Direktbank, Fortis Bank, Fortis Hypotheek Bank, ING Bank, Postbank, Rabobank Nederland en de SNS Bank. Vier van hen hanteerden een drempel voor goedkopere woningen in bepaalde wijken van Amsterdam, Rotterdam, Utrecht en Den Haag.

Spiraal

Dit is volgens de commissie geen algemeen beleid gebleken in de sector, maar het kan wel ernstige gevolgen hebben. Het kan leiden tot een "neerwaartse spiraal", die kan uitmonden in onverkoopbaarheid van goedkopere woningen in gebieden waar veel allochtonen wonen.

Het discrimineren van mensen met een tijdelijke verblijfsstatus is volgens de CGB wel algemene praktijk gebleken. Zo kwamen de 235.000 mensen met een vergunning voor bepaalde tijd die per 1 oktober in Nederland verbleven, ook niet in aanmerking voor een Nationale Hypotheekgarantie.

Grofmazig

Volgens de commissie mogen de hypotheekverstrekkers best onderscheid maken tussen mensen om het financiële risico voor beide partijen te beperken. Maar de gehanteerde criteria waren "onnodig grofmazig", en er zijn andere manieren om per geval te selecteren, waarvan niet grote groepen de dupe zijn.

Zo begrijpt de CGB dat de risico's hoog zijn als er een grote kans bestaat dat iemand maar kort in Nederland zal verblijven. Maar dan kunnen ook hypotheken worden verstrekt met een bepaalde looptijd of andere borgstelling.

Postbank

Een woordvoerster van de Postbank stelt dat er onderzoek wordt gedaan naar goede acceptatieregels in het geval van een tijdelijke verblijfsstatus. Zij ontkent dat met postcodes wordt gediscrimineerd. "De financiële situatie is alles waarom het draait. Postcodes gebruiken we niet om mensen uit te sluiten, maar wel in het kader van antifraudebeleid. In sommige buurten komt fraude meer voor en doen we extra onderzoek."

Tip de redactie