DEN HAAG - De Eerste Kamer ligt dwars bij de omstreden splitsingswet die bepaalt dat de energiebedrijven gesplitst moeten worden in een publiek netwerkbedrijf en een commercieel leveringsbedrijf. De energiebedrijven verzetten zich fel tegen de wet en weten zich gesteund door de vakbeweging.

D66-senator Gerard Schouw wil maandag bij de behandeling van de wet in de Eerste Kamer van CDA en PvdA horen waarom zij zo'n 'weifelmoedige houding' aannemen. Hij vermoedt dat het gaat om een truc om geen besluit te hoeven nemen. Zijn collega Tiny Kox van de SP, die in tegenstelling tot D66 tegen de wet is, zegt dat CDA en PvdA zoeken naar manieren om zich nog niet over de wet te hoeven uitspreken en stemming uit te stellen tot na de verkiezingen.

Alleen VVD en D66 in de Eerste Kamer tonen zich enthousiaste voorstanders van de wet, die in de Tweede Kamer werd verdedigd door oud-minister Laurens Jan Brinkhorst van D66.

Concurrentie

De wet moet leiden tot meer en eerlijker concurrentie doordat het netwerkbedrijf zich onafhankelijk kan opstellen van de leveranciers en meerdere aanbieders moet toelaten tot klanten.

Consumentenbond, kleine ondernemers en tuinders verwachten hiervan lagere tarieven. Dat is ook de opstelling van VVD-senator Niek Ketting.

Stilzwijgen

Eerder uitte CDA-senator Huub Doek zijn bezwaren tegen de wet en dat leidde tot speculaties dat de fractie in de Eerste Kamer tegen is, nadat het CDA in de Tweede Kamer pas na zeer lang wikken en wegen akkoord kon gaan met de wet. Doek hulde zich vrijdag in stilzwijgen over het debat van maandag en dat geldt ook voor zijn PvdA-collega Joyce Sylvester. De PvdA in de Tweede Kamer was een van de belangrijkste pleitbezorgers van de wet, maar de fractie in de Eerste Kamer houdt tot in laatste instantie twijfels over nut en noodzaak. Bovendien lieten PvdA, SGP en ChristenUnie eerder deze week aan de Eerste Kamer weten dat er voor hen op cruciale punten nog geen duidelijkheid is.

Ook GroenLinks stelt zich in de Eerste Kamer anders op dan in de Tweede Kamer. GroenLinks-Eerste Kamerlid Jos van der Lans heeft er grote moeite mee dat Nederland als enige in de Europese Unie de bedrijven zou splitsen.

Dat laatste sluit aan op een belangrijk bezwaar van de energiebedrijven zelf. De aandelen zijn in handen van gemeenten en provincies. Na splitsing ontstaan naar verhouding kleine commerciële bedrijven. De energiegiganten in Europa zijn al op het overnamepad en de Nederlandse 'bedrijfjes' zijn dan hapklare brokjes. Het gevolg zou zijn dat besluiten over zekerheid van levering van energie en het milieuvriendelijk opwekken daarvan niet meer worden genomen in ons land, maar in directiekamers in het buitenland.

Groene stroom

De directeuren van de vier grootste energiebedrijven hebben dinsdag op aandringen van de senaat gesproken met Wijn. Ze herhaalden dat ze in ongesplitste vorm de overheid garanties kunnen bieden over levering van energie en afspraken kunnen maken over groene energie. Wijn doet dinsdag bij voortzetting van het debat in de Eerste Kamer verslag van dit gesprek.

Al maanden gonst het van geruchten dat de twee grootste energiebedrijven, Essent en Nuon, zullen fuseren. Een fusie zou de senaat kunnen verleiden de splitsing voorlopig uit te stellen. Wijn reageerde hier eerder afwijzend op.