BRUSSEL - Huidig EU-voorzitter Groot-Brittannië wil fors bezuinigen op de geplande Europese meerjarenbegroting. Minister Straw van Buitenlandse Zaken heeft maandag een compromisvoorstel gestuurd aan de andere EU-lidstaten dat 25 miljard euro lager uitpakt dan eerdere voorstellen. Voor de totale periode van 2007 tot en met 2013 komt de EU-begroting dan uit op 846,8 miljard euro.

Het voorstel zou Nederland volgens diplomatieke bronnen in Brussel 700 miljoen euro per jaar besparen op de bijdrage aan de EU. De regering-Balkenende eist een besparing van 1 miljard euro per jaar. Nederland is per hoofd van de bevolking de grootste nettobetaler aan de EU met een bijdrage van 180 euro per persoon in 2004.

Zalm

Minister Zalm van Financiën noemde het Britse voorstel maandagavond na overleg met zijn Europese collega's in Brussel "onvoldoende". "Dit is duidelijk geen oplossing voor ons probleem. Het laatste woord is hier dan ook nog niet over gesproken." Een oud voorstel van vorig EU-voorzitter Luxemburg gaf Nederland nog een jaarlijkse korting op de Europese contributie van ruim 600 miljoen euro.

Straw stelde maandag dat Nederland en andere forse nettobetalers als Duitsland en Zweden "er lichtelijk op vooruit gaan in vergelijking met het Luxemburgs voorstel". Hij omschreef het voorstel als "een stevig pakket, dat de EU klaar moet maken om zijn rol te spelen op een veranderend wereldtoneel".

Geen positieve zaak

De Britten willen bezuinigen op steun aan de nieuwe, doorgaans arme Oost-Europese lidstaten. Zalm noemde dit maandag "geen positieve zaak". "Er zou juist bezuinigd moeten worden op de regionale steun aan rijkere lidstaten." In de voorstellen is er voor de hele termijn 12,7 miljard euro minder beschikbaar dan Luxemburg plande.

In ruil voor een vermindering van de beloofde gelden stelt Groot-Brittannië voor de landen meer vrijheid te geven bij de besteding van het geld. Polen zou kunnen rekenen op 56 miljard euro aan steun voor achtergebleven regio's en Tsjechiöe en Hongarije 23 en 22 miljard euro.

Landbouw

Straw stelde verder voor om de uitgaven voor landbouw, die over de periode van zeven jaar zijn voorzien op 367,5 miljard euro, in 2009 te herzien. Als de landbouwuitgaven dan dalen, wil Groot-Brittanniöe ook praten over een vermindering van de eigen automatische korting op de nettobijdrage aan de EU van twee derde.

De Britten zouden bij acceptatie van hun voorstel, op de top van EU-regeringsleiders over tien dagen in Brussel, tussen 2007 en 2013 in totaal 8 miljard euro meer betalen aan de unie. In een eerder Luxemburgs voorstel zou de Britse bijdrage stijgen met 20 miljard euro.

De Britse premier Blair blokkeerde daarop, samen met premier Balkenende en drie andere EU-leiders, een begrotingsakkoord. De Europese ministers van Buitenlandse Zaken zullen het voorstel woensdag overigens uitgebreid bespreken.

Onacceptabel

Voorzitter Barroso van de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van de EU, noemde het Britse voorstel onacceptabel. "Dit is een begroting voor een mini-Europa, niet voor een uitgebreid Europa", zei hij. Het Britse compromis ligt 17 procent onder de voorstellen die de commissie ruim een jaar geleden heeft gepresenteerd.

Barroso hekelde de bezuinigingen op de betalingen aan de arme EU-landen. "Er is niet de juiste balans tussen de lidstaten", aldus de commissievoorzitter.

Zondag stelde de Belgische premier Verhofstadt al een veto uit te zullen spreken over een Europese begroting die slechts 1,03 procent zou bedragen van de totale omvang van de Europese economie tussen 2007 en 2013. Het Britse voorstel komt daar precies op uit. Straw wilde zich maandag niet uitlaten over de haalbaarheid van zijn voorstellen.