Vrijdag 7 oktober 2022 | Het laatste nieuws het eerst op NU.nl

Ziekenhuizen vrezen problemen door hoge prijzen van energie en voedsel

Meerdere ziekenhuizen dreigen nog dit jaar in financiële problemen te komen doordat de inkoop van onder meer energie en voeding duurder is geworden. Door de situatie kunnen ziekenhuizen bepaalde noodzakelijke investeringen mogelijk niet doen.
Door onze economieredactie

Niet alleen de prijzen van energie (+43,8 procent) rijzen de pan uit. Ziekenhuizen zijn dit jaar ook fors meer geld kwijt aan diensten en producten, zoals kantoorspullen, vervoer en voeding. Zo blijkt maandag uit een onderzoek van Intrakoop, de inkooporganisatie van de zorg, en de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ).

68 ziekenhuizen deden aan het onderzoek mee, zo'n twee derde van het totaal. De prijsstijgingen hebben te maken met onder andere de oorlog in Oekraïne, die ervoor zorgt dat er minder energie en grondstoffen vanuit onder meer Rusland aangevoerd worden.

Al met al hebben ziekenhuizen dit jaar gemiddeld 5,8 procent meer inkoopkosten, terwijl ze volgens lopende afspraken met zorgverzekeraars slechts 1,83 procent gecompenseerd krijgen voor prijsstijgingen. Hierdoor dreigt dit jaar een gat van bijna 300 miljoen euro te ontstaan, zo berekenden Intrakoop en de NVZ. Dat bedrag moeten de ziekenhuizen zelf ophoesten.

Kosten lopen na dit jaar mogelijk verder op

Daarnaast wijzen de onderzoekers erop dat later dit jaar diverse contracten met leveranciers aflopen en dat nieuwe prijsverhogingen niet uitgesloten zijn. Ook is het de verwachting dat de kosten na dit jaar verder oplopen.

Ruud Plu, directeur-bestuurder van Intrakoop, voorziet zware tijden voor zijn leden. "Ziekenhuizen verliezen door de kostenstijgingen bijna alle ruimte die er nog is voor noodzakelijke investeringen in bijvoorbeeld ICT en duurzaamheid. Hierdoor wordt het voor hen moeilijk om toekomstbestendig te zijn en te blijven."

Hij zegt dat de marges bij de meeste ziekenhuizen bijzonder klein zijn. "Het is belangrijk dat de overheid, zorgverzekeraars en ziekenhuizen samen onderzoeken hoe de zorg kan worden gecompenseerd zonder dat er bezuinigd hoeft te worden op de kwaliteit of het aanbod."

Investeringen komen in het gedrang

De NVZ maakt zich zorgen over de situatie, laat een woordvoerder weten. Bij de ziekenhuiskoepel leeft ook de vrees dat investeringen op het gebied van personeel, gegevensuitwisseling, duurzaamheid en ICT in het gedrang komen. Aan meerdere tafels wordt overlegd over de verwachte tekorten, maar op de uitkomst daarvan kan de NVZ niet vooruitlopen.

Vorig jaar hadden (algemene) ziekenhuizen in Nederland 8,4 miljard euro aan inkoopkosten voor diensten en goederen. Veruit het grootste deel had betrekking op de directe patiëntenzorg, zoals medicijnen (4,8 miljard euro), gevolgd door algemene kosten en kosten voor het inhuren van zzp'ers en flexibel personeel.

Ministerie: 'De hele samenleving heeft hogere uitgaven'

De stijging van prijzen voor energie en bepaalde voedingsproducten is iets waar de hele samenleving mee te maken heeft, benadrukt het ministerie van Volksgezondheid in een reactie. "Net als in andere sectoren werkt dat ook door in de zorg. Goed om te horen dat de NVZ aangeeft dat er op meerdere tafels overleg gaande is." De belangrijkste kostenpost in de zorg is volgens het departement overigens die van de arbeidskosten.

Het ministerie wijst intussen op een bericht van zes weken geleden van Intrakoop. Daarin werd gemeld dat vrijwel alle ziekenhuizen in 2021 winst maakten en ook ruimte zagen om te investeren.

De nieuwe prijsstijgingen nopen de sector volgens een woordvoerder zich te beperken tot wat echt nodig is, een discussie die al langer gaande is. "We zijn met alle partijen in gesprek om in een integraal zorgakkoord afspraken te maken om de houdbaarheid van de zorg te vergroten", aldus de zegsman.


Lees meer over:

ZiekenhuizenEconomieInflatie

Aanbevolen artikelen