Aan de alsmaar fors stijgende woningprijzen kan dit jaar een einde komen. Een daling op maandbasis is zelfs mogelijk, schrijft het Centraal Planbureau (CPB) in een dinsdag verschenen rapport over risico's in het financiële stelsel.

Een daling van de huizenprijzen is vooral mogelijk als de hypotheekrente blijft stijgen, waardoor de financiering van een woning duurder wordt.

In eerdere ramingen van het CPB werd uitgegaan van verdere prijsstijgingen in 2022, maar wel kleinere stijgingen dan in 2021. Het omslagpunt naar een daling laat zich moeilijk voorspellen, benadrukt het Centraal Planbureau.

Naast de rentestijging is ook de kans op een krimp van de Nederlandse economie, een recessie, een mogelijke aanleiding voor een daling van woningprijzen.

Dalende huizenprijzen worden niet per se als risico gezien bij het CPB. Integendeel, een correctie is juist gezond na onafgebroken jaren van prijsstijgingen sinds 2013.

Dat was het einde van de financiële crisis van 2008. Tussen 2008 en 2013 daalden de huizenprijzen met ongeveer 20 procent. Zo'n daling wordt nu niet verwacht, al is het maar omdat de woningmarkt er sindsdien beter voor staat. Zo is er een aflossingsplicht en zijn de leennormen strenger geworden.

Wel problemen als huizen onder water staan

Een deel van de huiseigenaren komt in de problemen als hun woning 'onder water' komt te staan. In dat geval is de hypotheek hoger dan de waarde van de woning.

Als de woningprijzen met een vijfde dalen, komt 23 procent van de woningen onder water te staan en heeft 14 procent van de huizenbezitters niet genoeg financiële middelen om de restschuld op te vangen, becijferde het CPB.

Als de woningprijzen met 10 procent dalen, komt 7 procent in de problemen bij een mogelijke restschuld.

Daarbij moet worden aangetekend dat zo'n restschuld alleen ontstaat als de woning wordt verkocht.

Banken lopen weinig risico bij forse prijsdaling

Banken, voor wie de hypotheekportefeuille zeer belangrijk zijn, lopen weinig risico als de huizenprijzen fors dalen, schrijft het CPB. Het aandeel wanbetalers is van oudsher klein in Nederland en een deel van de risico's worden door de overheid opgevangen via de Nationale Hypotheek Garantie.

Maandag bleek maar weer eens hoe hard de huizenprijzen omhoog blijven schieten. In april was de stijging gemiddeld 19,7 procent ten opzichte van een jaar eerder, meldden het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en het Kadaster.

Wel zwakt de stijging de laatste maanden steeds verder af en lijkt er inmiddels sprake van stabilisatie.