125 gemeenten hebben te weinig geld om al hun benodigde uitgaven te doen. Dit zorgt ervoor dat ze minder uitgeven aan bijvoorbeeld scholen of wegenonderhoud. Ook kan het zijn dat ze de gemeentebelastingen moeten verhogen. Dat blijkt uit onderzoek van accountantskantoor BDO.

Het kantoor bekeek de jaarverslagen van alle 355 gemeenten over het jaar 2020. Daaruit blijkt dat ruim een op de drie lokale overheden meer uitgaven dan inkomsten had. Onder andere de hoge uitgaven aan de jeugdzorg zijn moeilijk op te brengen. Vooral in de provincies Utrecht, Drenthe en Limburg hebben veel lokale overheden het moeilijk.

Volgens BDO is het probleem nog groter dan het lijkt. Weliswaar hebben bijna twee op drie gemeenten het jaar 2020 afgesloten met een overschot, maar in veel gevallen komt dit door eenmalige meevallers.

Zo konden veel gemeenten hun belang in Eneco verkopen, wat in totaal ruim 4 miljard euro opleverde. Ook hadden ze minder uitgaven doordat veel evenementen en andere activiteiten niet doorgingen vanwege de pandemie. Daarnaast ontvingen ze 1 miljard euro coronasteun en extra geld voor de jeugdzorg. Zonder die meevallers zouden veel meer gemeenten in de min hebben gezeten, concludeert het accountantskantoor.

Gemeenten geven minder uit aan onderhoud

Als de lokale overheden niet genoeg geld hebben, moeten ze bezuinigen. Uit het onderzoek blijkt dan ook dat gemeenten de afgelopen jaren minder uitgaven aan het onderhoud van wegen. Verder zijn investeringen in bijvoorbeeld scholen teruggeschroefd.

Daarnaast proberen gemeenten meer geld binnen te krijgen door de belastingen te verhogen. Uit berekeningen van Rijksuniversiteit Groningen bleek dat de gemeentelijke belastingen, zoals afvalstoffenheffing en ozb, in 2020 met 5 procent zijn gestegen.

BDO keek ook naar de begrotingen die de gemeenten hebben gemaakt voor dit jaar. Daaruit blijkt dat de lokale overheden samen een tekort van 1 miljard euro verwachten. Ter vergelijking: de gemeenten hadden in 2020 vanwege de eenmalige meevallers gezamenlijk nog een overschot van 4,6 miljard euro. Door de ongunstige vooruitzichten moeten de gemeentebesturen mogelijk nog meer bezuinigen.

Hoe financieel gezond is jouw gemeente?

Bron: BDO© LocalFocus