Naar verwachting krijgen we dinsdagavond tijdens de coronapersconferentie te horen dat de thuiswerkmaatregel weer wordt aangescherpt om het oplopende aantal coronabesmettingen in te dammen. Deze relatief makkelijk in te voeren regel heeft meer gevolgen voor de economie dan je op het eerste gezicht zou denken. Maatregelen die geen impact hebben op de economie zijn eigenlijk niet denkbaar, zeggen economen.

"Lockdownachtige maatregelen zijn natuurlijk het ergst, maar een strikter thuiswerkadvies is ook niet zonder gevolgen," zegt hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Veel zal nog afhangen van de precieze formulering van de verwachte maatregel.

Vervoersbedrijven zullen het sowieso meteen merken als mensen minder vaak naar hun werk gaan. "De treinen en bussen waren juist weer wat voller aan het raken. Tankstations zullen het wellicht ook merken, maar ook vergaderlocaties en de bedrijfscatering."

Dat onderschrijft ook Marten van Garderen van het Economisch Bureau van ING. "Ook de broodjeszaak die in de buurt van kantoren zit, merkt er wat van. Maar het heeft economisch niet zo'n grote impact als andere maatregelen", aldus de econoom.

'Als iets ingewikkelder wordt gemaakt, dan heeft dat effect'

Dat naar verwachting op meer plekken een coronapas zal moeten worden, heeft volgens Van Garderen een marginaal effect op de economie. "Als iets ingewikkelder wordt gemaakt, dan heeft dat een effect." Zo kan iemand die geen coronapas heeft, afhaken om ergens een bezoek aan te brengen. "Dat is een gedragseffect dat zich moeilijk economisch laat meten."

Wanneer het dragen van mondkapjes weer verplicht wordt in winkels, kan dat er ook toe leiden dat mensen eerder online zullen shoppen. "We zullen er niet minder boodschappen om doen, maar wel op een andere manier", zegt Van Mulligen van het CBS.

Een bezoek aan de kapper mijden omdat die een mondkapje draagt, zal niet snel gebeuren. "Het kabinet zoekt duidelijk naar maatregelen die wel werken, maar een beperkt economisch effect hebben", aldus Van Garderen.

Invoeren anderhalvemeterregel heeft veel meer impact

Mocht bijvoorbeeld de anderhalvemeterregel weer ingevoerd worden, dan wordt het een heel ander verhaal. "Dan wordt meteen de capaciteit voor bijvoorbeeld winkels en de horeca beperkt. Dat voelen ze direct en dat zal lastig zijn voor de detailhandel, zeker met de feestdagen op komst", aldus Van Mulligen.

De negatieve impact daarvan zou nu wel minder groot zijn dan een jaar geleden. "Winkels hebben hun webshops nu wel op orde", zegt Van Garderen. "Het zijn allemaal bescheiden effecten, maar een aantal keer bescheiden bij elkaar, maakt het nog niet leuk."