De nachttrein is terug in Nederland. Waar de zogeheten slaaptrein bijna vijf jaar lang niet terug te vinden was in Nederlandse stationshallen, zijn er eind dit jaar zeker twee verbindingen. In april volgend jaar moet dat aantal verdubbeld zijn. Vanwaar de terugkeer?

(Geplande) Slaaptreinen Nederland

  • 25 mei: NS start met Nightjet naar Wenen
  • 15 oktober: GreenCityTrip (Flywise) begint met lijn naar onder meer Praag, Wenen, Milaan en Venetië
  • Eind 2021/begin 2022: Nieuwe NS-slaaptrein naar Zürich
  • April 2022: European Sleeper wil vanuit Brussel, via Nederland naar Praag

De slaaptrein leek even uitgestorven in Nederland na het einde van de CityNightline in 2016. De trein werd toen onder meer opgeheven vanwege het teruglopende aantal reizigers en het gebrek aan nieuwe investeringen door de beheerders, waardoor de slaaptrein niet meer rendabel was.

Bovendien is het rijden van een nachttrein gewoon erg duur. In elk land moet een infraheffing worden betaald, de speciale slaapcabines zorgen voor hogere materiaalkosten en er is extra personeel nodig dat ook 's nachts werkt en dus meer verdient.

Verder kan een slaaptrein minder passagiers kwijt en is de beweegruimte van de nachttrein verkrapt door één specifieke eis: je moet 's avonds kunnen vertrekken en in de ochtend aan kunnen komen op de plaats van bestemming. "Je hebt maar een keer per dag een nacht", vat een NS-woordvoerder het samen.

Duurzaam reizen en beleving moeten treinen vullen

Toch durven de NS, GreenCityTrip (onderdeel van reisorganisatie Flywise) en European Sleeper, aangemoedigd door de duurzaamheidsdrang van reizigers, het aan om in het ontstane gat te springen. "Wij hoorden van klanten: als we straks meer mogen reizen (in verband met de coronapandemie, red.), dan willen we dat graag op een andere, duurzamere, manier doen", zegt Hessel Winkelman, mede-eigenaar van Flywise. Ook NS en European Sleeper wijzen naar bewuster reizen als belangrijke reden voor de toegenomen vraag.

Dat die vraag naar de slaaptrein toeneemt, werd mede-eigenaar Elmer van Buuren van European Sleeper duidelijk toen binnen een kwartier een 500.000 euro aan kapitaal werd opgehaald bij een aandelenuitgifte. Daarmee wordt de eerste slaaptreinverbinding naar Praag betaald, die in april moet gaan rijden. Hij verwacht dan ook niet dat de slaaptrein opnieuw snel weer verdwijnt. "Het is gewoon een goed product", stelt Van Buuren.

Daarbij heeft de nachttrein naast het duurzame aspect nog een ander streepje voor volgens Winkelman: de beleving. "In plaats van drie uur van tevoren op een druk vliegveld te staan, kan je 's avonds na je werk de trein in, doet je ogen dicht en word je bijvoorbeeld weer wakker als we door de Brennerpas rijden. Mooi toch."