De Chinese regering laat sinds maandag de taxiapp Didi verwijderen uit alle Chinese appwinkels. Uit een onderzoek van de overheid zou blijken dat de app illegaal persoonsgegevens verzamelde. Maar er is waarschijnlijk meer aan de hand. Tegelijk opent China namelijk een onderzoek naar drie andere techbedrijven en afgelopen jaar nam het land al de webwinkel Alibaba onder de loep.

Al dan niet toevallig kwam het onderzoek naar Didi er twee dagen nadat het bedrijf naar de beurs was getrokken. Ook kwam Alibaba-oprichter Jack Ma onder het vergrootglas te liggen in de aanloop naar de beursgang van zijn financiële onderneming Ant Group. Dat moest in oktober vorig jaar de grootste beursgang ter wereld worden, maar die werd op laste van de overheid uitgesteld en heeft intussen nog niet kunnen plaatsvinden.

In de nasleep van die afgelaste beursgang werd Ant verplicht om bepaalde onderdelen van het bedrijf af te splitsen omdat er anders sprake zou kunnen zijn van een monopolie. Ook was Ma drie maanden vermist. Nog steeds weet niemand wat er in die tijd aan de hand was.

Onderzoek naar nog drie andere bedrijven

Maandag kondigde China's internetautoriteit aan ook een onderzoek te starten naar Huochebang en Yunmanman, twee logistieke platformen, en de vacaturedienst Boss Zhipin. Die drie bedrijven trokken eveneens onlangs naar de beurs. En volgens bronnen van persbureau Reuters zou de concurrentiewaakhond zich ook buigen over plannen van de techholding Tencent om twee gamebedrijven te laten fuseren.

Daarnaast voert het land vanaf 1 september een wet in die bedrijven verplicht om goedkeuringen te krijgen van allerlei autoriteiten om data die in China werden opgeslagen, te gebruiken in het buitenland.

'Communistische Partij controleert alles in China'

Het lijkt er sterk op dat China de techsector in het vizier heeft. Eind vorig jaar voorspelde de Singaporese techanalist Alex Capri al bij het persagentschap Bloomberg dat "dit soort praktijken" vaker zouden voorkomen. "De Communistische Partij controleert alles in China. Er is niets dat de partij niet in handen heeft en zodra iets erdoorheen dreigt te glippen, wordt daar snel iets aan gedaan", klonk het toen.

Met andere woorden: de Chinese overheid heeft het gevoel de macht over de wereldwijde actieve techsector te verliezen is en wil het tij keren. Dat wordt geprobeerd met strikter toezicht en strengere wetgeving.

Grote impact op bedrijven

De financiële impact op de Chinese techbedrijven die onder vuur liggen is fors. Zo kreeg Alibaba in april van dit jaar een boete van 18,2 miljard yuan (2,3 miljard euro). Het leverde Alibaba het eerste verlies in negen jaar op.

De opsplitsing van Ant Group is ook geen geschenk voor het bedrijf, want die leidt er uiteindelijk toe dat de focus komt te liggen op de verlieslatende betaaldiensten, zoals Alipay, en minder op winstgevende bankactiviteiten als kredietverlening en verzekeringen.

Chinese aandelen gaan maandag onderuit

Didi zei maandag in een reactie dat het verwijderen van zijn app uit de Chinese appwinkels "een nadelige impact op de Chinese omzet kan hebben". Het bedrijf beloofde om alle genoemde problemen aan te pakken.

In ieder geval doet de beslissing de bedrijven geen goed op de beurs. Het aandeel van Didi daalde maandag met 5,3 procent en ook andere Chinese bedrijven gingen sterk onderuit. Zo verloor Tencent maandag 3,6 procent. Sinds de beursgang van Ant werd afgelast, verloor Alibaba al meer dan 30 procent op zowel de beurs van Hongkong als die van New York.