Uitkeringsinstantie UWV heeft zeker 175 mensen gedupeerd doordat er fouten zijn gemaakt bij herbeoordelingen van arbeidsongeschiktheid. De slachtoffers, die zich bij een speciaal hiervoor opgericht meldpunt kenbaar hebben gemaakt, worden gecompenseerd. Mogelijk zijn er nog meer gedupeerden.

Een speciaal team moet nu maatwerk bieden voor een passende oplossing. Dat kan volgens UWV gaan om financiële ondersteuning en herstel van de uitkering, maar ook om andere vormen van hulp. "We voelen ons verantwoordelijk voor deze mensen", zegt bestuurslid Guus van Weerden van UWV.

Hij voegt eraan toe dat deze mensen in deze situatie zijn beland "door besluiten waarvan we nu concluderen dat we het anders hadden moeten doen". Volgens het UWV was voor de gedupeerden de impact van de beslissingen groot. "Ze zijn vaak in moeilijke situaties beland, emotioneel, sociaal en financieel. Dat heeft ons diep geraakt."

Gedupeerden kregen jarenlang niet genoeg ondersteuning

Het betreft een groep mensen die in de jaren 2006 tot en met 2010 een WIA-uitkering (een uitkering voor arbeidsongeschiktheid) kreeg en daarna per ongeluk buiten beeld is geraakt. Daardoor hebben zij volgens het UWV "jarenlang niet de ondersteuning gehad waar ze recht op hadden en hebben daardoor een grote afstand tot de arbeidsmarkt opgelopen".

In 2018 is besloten om deze gevallen opnieuw te bekijken. Het gaat om zo'n 2.100 mensen die eerder al volledig arbeidsongeschikt werden verklaard en een IVA-uitkering kregen. Een IVA-uitkering krijg je als je arbeidsongeschiktheid waarschijnlijk permanent is.

Die nieuwe keuring in 2018 is gedaan door verplegend personeel en niet door artsen, zoals vereist is. Daarbij werd gestuurd op het duurzaam en volledig arbeidsongeschikt verklaren van de gekeurden. Toen er over die werkwijze ophef ontstond, besloot het UWV de herkeuringen opnieuw te doen. Nu werd dat wel volgens de regels gedaan en raakte ongeveer 30 procent van de mensen de uitkering gedeeltelijk of volledig kwijt.

"Deze opeenvolging van eerst jarenlang onterecht niet gezien zijn en geen ondersteuning krijgen en vervolgens twee herbeoordelingen met een soms tegengestelde uitkomst, is onzorgvuldig. We betreuren dit en nemen verantwoordelijkheid. Wij zijn het aan deze mensen verschuldigd dit goed te maken", aldus de uitkeringsinstantie.

Financiële gevolgen waren groot

Door de verlaging of het verlies van de uitkering kwamen mensen vaak in grote financiële problemen. Ook hadden ze zeer veel moeite bij het vinden van werk. Na de herbeoordeling twee jaar geleden heeft het UWV daarom vijf jaar begeleiding naar werk aangeboden.

Daarnaast kregen mensen van wie de uitkering werd beëindigd een extra compensatie van vier maanden uitkering. Omdat ieder geval individueel wordt beoordeeld, kan het UWV over de bedragen die zijn gemoeid met eventuele compensaties nog niets zeggen.

UWV heeft alle ongeveer 2.100 personen die te maken hebben gehad met bovenstaande herbeoordelingen middels een brief laten weten dat ze zich kunnen melden bij de instantie.

Koolmees betreurt gang van zaken

"Ik betreur dat mensen door onzorgvuldig handelen van de overheid in een onzekere situatie of zelfs financiële of psychische problemen terecht zijn gekomen", schrijft demissionair minister Wouter Koolmees (Sociale Zaken) aan de Tweede Kamer.

Hij wijst erop dat het kabinet naar aanleiding van het kritische onderzoeksrapport over de toeslagenaffaire al maatregelen in gang heeft gezet om te voorkomen dat burgers nog eens op deze manier klem komen te zitten.