Het aandeel duurzaam opgewekte elektriciteit in Nederland groeit al jaren. Vorig jaar kwam de hoeveelheid wind- en zonne-energie uit op zo'n beetje het elektriciteitsverbruik van de provincies Utrecht en Noord Holland bij elkaar opgeteld. Dat is op zich goed nieuws, maar de uitdaging om de zon- en windstromen op de juiste plek te krijgen, neemt navenant toe.

Afgelopen jaar kwamen er vooral meer zonnepanelen bij, waardoor de hoeveelheid zonne-energie met zo goed als 50 procent toenam. Relatief groeide de opbrengst uit windenergie het hardst, want die was nog niet zo groot. Dat zegt netbeheerder TenneT in zijn woensdag gepresenteerde terugblik op de elektriciteitsmarkt.

De totale capaciteit in ons land uit alle energiebronnen bij elkaar, dus behalve zon en wind ook uit kolen en gas, kwam vorig jaar uit op 41 Gigawatt (GW). Door de bouw van windparken, zowel op het land als op zee en het plaatsen van zonnepanelen, op daken en ook op land, zal duurzame energie een steeds groter deel van de benodigde elektriciteit leveren.

"Op diverse plekken loopt het elektriciteitsnet tegen zijn grenzen aan om al deze duurzame stroom te transporteren", aldus TenneT. De netbeheerder investeert de komende jaren miljarden in onderhoud, vervanging en uitbereiding van het elektriciteitsnet. "De vraag naar elektriciteit wordt ook steeds groter." Dat komt onder andere doordat het elektrische wagenpark groter wordt.

Zon- en windparken worden veelal in dunbevolkte gebieden aangelegd, dat zijn plekken waar nog weinig infrastructuur voor het transport van elektriciteit voorhanden is. Daar wordt nu flink in geïnvesteerd. "Het is niet gezegd dat elektriciteit daardoor voor de consument duurder wordt. Het zijn politieke keuzes wie de rekening betaalt", zegt een woordvoerder van TenneT.

Om pieken in de toelevering van zonne-energie op bijzonder zonnige dagen te 'managen' maakt TenneT afspraken met de leveranciers daarvan. "Om bijvoorbeeld niet de maximaal beschikbare capaciteit aan te sluiten. Die piek is er toch maar af en toe."

Nederland was per saldo elektriciteitsexporteur

De totale elektriciteitsproductie kwam vorig jaar iets hoger uit dan het jaar ervoor, op 102 terawattuur. 1 terawattuur (TWh) staat gelijk aan 1 miljard kilowattuur, een huishouden gebruikt ongeveer 3.500 kilowattuur per jaar. Het aandeel van zon kwam uit op 8 TWh, dat van wind op land op 9 TWh en dat van wind op zee op 6 TWh.

Het aandeel duurzame energie neemt volgens TenneT de komende jaren fors toe, met name de windenergie op zee.

In Nederland werd afgelopen jaar voor het eerst sinds 1981 meer elektriciteit geëxporteerd dan geïmporteerd. De Nederlandse elektriciteit ging vooral naar België en het Verenigd Koninkrijk.