De eerste vouchers die reisorganisaties vorig jaar uitgaven als alternatief voor geannuleerde reizen, naderen de vervaldatum. Maar nu reisorganisaties nog steeds amper geld in kas hebben, wordt direct terugbetalen lastig. En goedkeuring vanuit Brussel voor de zogenoemde voucherbank laat nog op zich wachten, zegt een woordvoerder van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) donderdag desgevraagd.

Op 16 maart vorig jaar werden de eerste reisvouchers uitgegeven. Reisbrancheorganisatie ANVR introduceerde deze als alternatief voor het direct terugbetalen van de talloze reizen die plotsklaps geannuleerd moesten worden door de uitbraak van COVID-19. De vouchers hebben een geldigheid van een jaar. De voucherbank dient ter financiering voor het terugbetalen als reisorganisaties dat niet kunnen.

Het idee achter de vouchers was dat reizigers ze later zouden gebruiken voor een reis, want geld om de geboekte terug te betalen was er door het gebrek aan boekingen niet. "En dat is er nu nog steeds in veel gevallen niet", zegt een woordvoerder van de ANVR. Sommige mensen zullen (een deel van) de vouchers gebruikt hebben, anderen hebben inmiddels meerdere liggen.

"In totaal staat er zo'n 600 miljoen euro uit", zegt de ANVR-woordvoerder. In principe is het zo dat het initiatief tot terugbetalen bij de reisorganisaties ligt. "Als je op de vervaldatum niks gehoord hebt en het geld niet op je rekening staat, kun je zelf contact opnemen." De kans is echter reëel dat reisorganisaties het geld niet kunnen terugbetalen, omdat de reiswereld nog steeds op zijn gat ligt.

"Als de vervaldatum verstreken is, zonder terugbetaling, kunnen consumenten voor de zekerheid een claim indienen bij garantiefonds SGR." Die organisatie onderzoekt de claim dan en zal de reisorganisatie als de claim juist is, manen tot terugbetalen.

Om de honderden miljoenen euro's aan vouchers terug te kunnen betalen is een voucherfonds, ook wel voucherbank genoemd, in het leven geroepen. De reisorganisatie kan via die pot geld lenen bij de SGR, die het op zijn beurt van het ministerie van EZK leent. "Aangezien het gaat om een vorm van staatssteun moet de Europese Commissie dit goedkeuren, en die goedkeuring is er nog niet", zegt de woordvoerder van EZK.

Daardoor kan het mogelijk langer duren voordat de reisorganisaties consumenten kunnen terugbetalen, verwacht de ANVR. Op het moment dat mensen hun claim hebben geregistreerd bij de SGR, vervalt de voucher niet meer. "Consumenten hebben twee maanden vanaf de vervaldatum om dat te doen. Alleen in die gevallen als de reisorganisatie het bedrag niet heeft terugbetaald natuurlijk", verduidelijkt de ANVR-woordvoerder.

Mensen kunnen ook een reis boeken met de voucher

Het heeft ook geen zin om vouchers te claimen voor de vervaldatum. "Op dat moment heb je geen legitieme claim." Als de claim geregistreerd is bij de SGR en de reisorganisatie gaat failliet, dan volgt betaling via de SGR. En mensen van wie de vouchers verlopen, kunnen er natuurlijk ook nog altijd voor kiezen om een reis te boeken met de vouchers - daar waar ze oorspronkelijk voor bedoeld waren.

"Stel dat die reis dan alsnog niet doorgaat door maatregelen, dan krijgen reizigers sowieso binnen twee weken hun geld terug, mits ze geboekt hebben met SGR-garantie." Mensen die vouchers hebben van luchtvaartmaatschappijen, hotels of wat dan ook, kunnen uitdrukkelijk niet bij de SGR terecht. "Het geldt alleen voor vouchers met SGR-garantie."

De ANVR denkt dat de bulk van de vouchers in de maanden maart, april en mei vervalt.