Het Openbaar Ministerie (OM) eist woensdag twee jaar cel, waarvan een half jaar voorwaardelijk, tegen de twee hoofdverdachten in de fipronilaffaire. Ze worden vervolgd voor het schaden van de volksgezondheid.

De mannen gebruikten een bestrijdingsmiddel met fipronil voor de bestrijding van bloedluis in kippenstallen, waardoor in de zomer van 2017 miljoenen eieren moesten worden vernietigd en ruim honderd bedrijven op slot moesten.

De affaire is een van de grootste fraudegevallen in de Nederlandse voedselindustrie. Mede hierom zijn de eisen fors, aldus het OM. "Miljoenen kippen hebben zinloos geleden en zijn zinloos gestorven."

Tegen de bedrijven van de mannen, Chickclean en Chickfriend, zijn boetes van 25.000 euro geëist.

De 35-jarige Martin van de B. uit Barneveld en de 28-jarige Mathijs IJ. uit Nederhemert bestreden vanaf 2016 met succes bloedluis in stallen. Daarvoor gebruikten ze het bestrijdingsmiddel Dega-16. Wat precies in het middel zat, hebben de twee verdachten naar eigen zeggen niet begrepen. Hun Belgische leverancier Patrick R. zou het bestrijdingsmiddel hebben gemengd.

Pas toen in de zomer van 2017 de hele sector plat kwam te liggen, kregen de verdachten argwaan, vertelden ze de rechters woensdag op de eerste zitting van de strafzaak. "Dit hebben wij de boeren nooit willen aandoen", zei Van de B.

De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) kreeg al eind 2016 tips over het gebruik van de insecticide fipronil door Patrick R. en Chickfriend. Pas toen in juni 2017 in eieren van een Belgisch pluimveebedrijf fipronil bleek te zitten, werd er ingegrepen. Fipronil mag niet worden gebruikt als het gaat om de productie van voedingsmiddelen.

OM trekt bewering verdachten in twijfel

Dat de verdachten niet wisten dat dit verboden bestrijdingsmiddel in Dega-16 zat, is volgens het OM zeer ongeloofwaardig.

Opvallend is dat het duo in juli 2017 een loods liet leeghalen die de NVWA wilde controleren. De insecticiden die daar verdwenen, doken in februari 2018 op in een aanhanger die voor het pand van de NVWA geparkeerd stond. Het ging om 400 liter Dega-16.

"We hadden dat spul nog en we vonden dit de juiste weg", zei Van de B. De twee zaten van augustus tot november vast en waren bang opnieuw achter de tralies te belanden als het middel ergens anders werd ontdekt. "Dat het product schadelijk is, dat hebben we nooit voor ogen gehad", zei IJ.

Donderdag nemen de advocaten het woord. Zij hebben eerder gezegd te betwijfelen of fipronil in eieren schadelijk voor de volksgezondheid was.