Er is donderdag een Brexit-deal gesloten, maar wat gebeurt er nu? Waarom duurde het zo lang tot de deal gesloten werd en wat merken wij van de Brexit in de supermarkt? Via NUjij stelden jullie vragen over de Brexit. Dit zijn de antwoorden.

Hoe groot is de kans dat deze deal het nu ook echt wordt? Veel partijen moeten nog hun goedkeuring hieraan geven. Hoe verloopt dit proces verder?

Het Europees Parlement, de lidstaten en het Britse parlement moeten er nog hun goedkeuring aan geven. De Britten doen dat dit jaar nog. Voorzitter David Sassoli heeft al gezegd dat het Europees Parlement er pas na de jaarwisseling een besluit over neemt. Hij gaf geen garantie dat het parlement ermee instemt.

Dat alle bevoegde landen en parlementen ermee akkoord gaan, is dus nog niet zeker. Sassoli heeft wel aangegeven dat het Europees Parlement 'verantwoord' om zal gaan met het nieuwe akkoord. Daarmee lijkt hij te zinspelen op een 'ja'. Ook PvdA-Europarlementariër Kati Piri zei al dat het parlement het akkoord eerst grondig wil bestuderen.

In het Britse parlement lijkt zich een ruime meerderheid af te tekenen voor de deal. De Britse premier Boris Johnson was lyrisch over het akkoord. Dat zijn Conservative Party hem steunt, lijkt dan ook logisch. De Labour Party heeft donderdag in een reactie gezegd een goedkeuring te geven. Met de steun van beide partijen is er al een meerderheid.

Wanneer gaat het akkoord in? Wordt de transitieperiode nu verlengd?

Eigenlijk is er niet genoeg tijd meer om alles voor 1 januari te regelen. Het Europees Parlement komt pas in januari weer bijeen om de deal al dan niet goed te keuren. Maar de transitieperiode wordt niet verlengd. Formeel ten minste, want dat ligt politiek gevoelig. Een foefje om die gevoeligheid te omzeilen is daarom een aannemelijk vooruitzicht.

Naar verwachting treden de delen van het akkoord die nodig zijn om ervoor te zorgen dat alles in het nieuwe jaar zo soepel mogelijk verloopt, op voorwaardelijke basis in werking. Dat zou je een verlenging kunnen noemen, maar zo zal het niet heten.

Heeft het feit dat er nu plotseling toch een deal is te maken met de blokkade van het vrachtverkeer de afgelopen dagen? Zijn de Britten zich rot geschrokken van de chaos en heeft dat ze over de streep getrokken?

De blokkade had vooral te maken met het opduiken van een nieuwe variant van het coronavirus, dus een directe invloed was er niet. De logistieke chaos was misschien wel een levendige illustratie van de mogelijke gevolgen van een no deal-Brexit, maar beide onderhandelende partijen wisten al jaren dat een Brexit zonder deal heel ingrijpend zou zijn.

Waarom maakten het VK en de EU zich zo druk over de visserijrechten, die een klein deel van het BNP uitmaken?

De visserij heeft de laatste maanden veel aandacht gekregen omdat het een van de drie belangrijke twistpunten bleek. Dat kwam onder meer doordat het voor de Britten een symbolisch onderdeel is geworden van de Brexit-deal. Het VK vertrekt uit de EU omdat het hoopt op deze manier meer zeggenschap te krijgen over wat er gebeurt op het eigen grondgebied en in de eigen wateren. De onderhandelingen over de visserij gingen nu juist over wie er na de Brexit toegang heeft tot die Britse wateren en belangrijker nog, wie dat mag bepalen. Daarom was dit vooral voor de Britten een zeer belangrijk onderhandelingspunt.

Gaat Engels bier nu meer kosten in de supermarkt?

Die kans bestaat. Het wordt ingewikkelder om goederen over de grens te vervoeren. Vrachtwagenchauffeurs hebben de juiste export- en douanepapieren nodig en hun vracht kan gecontroleerd worden. Daardoor wordt het niet alleen tijdrovender om goederen vanuit het VK te exporteren, maar kan er ook vertraging ontstaan.

Omdat vervoerders aan meer formaliteiten moeten voldoen om hun vracht over de grens te kunnen vervoeren, is het te verwachten dat de transportkosten ook hoger worden. En die worden natuurlijk doorberekend aan de consument. Hoeveel je hier in de praktijk van merkt, is nog niet duidelijk, maar je Engelse biertje zou zeker duurder kunnen worden.