Polen is bereid in te binden in de slepende ruzie met andere EU-landen over de koppeling van financiële steun aan de naleving van democratische spelregels. De Poolse regering eist in ruil daarvoor een verklaring waarin Europese leiders beloven geen druk uit te oefenen op lidstaten als het gaat om kwesties die niets te maken hebben met het juiste gebruik van EU-geld.

Nederland, de officieuze aanvoerder van het andere kamp in het conflict, heeft al laten doorschemeren wel wat in zo'n oplossing te zien.

Met zijn veto dwarsboomt Polen de Europese begroting en de vrijgave van een coronasteunpakket. Volgens de Poolse vicepremier Jaroslaw Gowin zou zijn land zijn veto over het financiële pakket willen intrekken als de EU-leiders een verklaring over het verband tussen EU-fondsen en de rechtsstaat onderschrijven.

Gowin zei dat Polen zich realiseert dat een veto over de EU-begroting voor 2021-2027 en het hulpfonds Polen en andere EU-landen financieel zou schaden. Behalve Warschau ligt ook de Hongaarse regering dwars. Polen en Hongarije zijn twee van de grootste ontvangers van EU-geld en zouden in aanmerking komen voor vele miljarden uit het coronafonds.

De Europese Commissie heeft Polen gewaarschuwd snel eieren voor zijn geld te kiezen, aldus Gowin. Anders zal de Europese Commissie Warschau en Boedapest omzeilen bij de oprichting van een herstelfonds, zegt de Poolse vicepremier. Voorbereidingen daarvoor worden al getroffen, klonk het de afgelopen dagen in Brussel.

Polen vraagt om 'een inlegvel'

Gowin stelt daarom een "interpretatieve verklaring" voor, die in Nederland al snel "een inlegvel" werd genoemd. Hij wil dat de Europese regeringsleiders duidelijk verklaren dat de voorwaarden voor een rechtsstaat "niet zullen worden gebruikt om ongerechtvaardigde druk uit te oefenen op lidstaten op vlakken die niets te maken hebben met het juiste gebruik van EU-geld".

Dat laatste was van meet af aan al zo, zegt een hoge EU-diplomaat. Nederland zou daar ook geen moeite mee hebben.

Het is onduidelijk of Hongarije het met Polen eens is. De beide landen verklaarden vorige week elkaar niet los te laten.