De president van de Europese Raad, Charles Michel, heeft vrijdag een voorstel gepresenteerd dat een doorbraak moet forceren over de omvang van het Europese coronasteunfonds en de meerjarenbegroting. Om dwarsliggende lidstaten over de streep te trekken wil Michel de begroting iets verlagen en de korting voor zogeheten nettobetalers als Nederland in stand houden. Het coronaherstelfonds blijft echter hetzelfde.

De EU-landen liggen al maanden met elkaar in de clinch over hoe het steunpakket om de Europese economie uit het slop te trekken eruit moet zien. Noordelijke landen als Nederland, Oostenrijk en Zweden hebben tot dusver steeds op de rem getrapt.

De grootste doorn in het oog van Den Haag is telkens de vorm van de steun geweest. In het voorstel dat de Europese Commissie in mei presenteerde, wilde Brussel dat een groot deel van de coronasteun in de vorm van giften uitgedeeld zou worden. Nederland wil dat steun alleen gegeven kan worden als daar hervormingen mee gepaard gaan. "Hulp van het Noorden betekent hervormingen van het Zuiden. Dat kan niet anders", zei premier Mark Rutte vorige week. Ook is Nederland kritisch op het gebruik van giften in plaats van leningen.

Michel komt de kritische landen echter niet tegemoet en laat het steunfonds in tact: 750 miljard euro waarvan twee derde als gift moet worden verdeeld over de Europese lidstaten. "Een nog hogere schuldenlast is niet alleen slecht voor die lidstaten, maar bedreigt ook de interne markt. We moeten onze interne markt beschermen', aldus de president van de Europese Raad vrijdag.

Handreiking op gebied van begroting

Om de noordelijke lidstaten toch mee te krijgen verlaagt Michel de omvang van de meerjarenbegroting wel ietsjes. Waar die in het eerdere voorstel van Commissiepresident Ursula von der Leyen nog op 1.100 miljard euro lag, is de meerjarenbegroting in het compromisvoorstel 26 miljard kleiner.

Daarnaast wordt de korting voor lidstaten als Nederland, die meer contributie betalen dan ze aan subsidies terugkrijgen, in stand gehouden. Het behouden van de korting was een harde eis voor Rutte. "Ik zie geen compromis ontstaan zonder kortingen", aldus de premier vorige week.

Compromisvoorstel ligt op tafel bij EU-top

Het voorstel wordt als uitgangspositie genomen bij de Europese top van 17 en 18 juli. Lidstaten hebben vrijdag nog niet gereageerd op het compromisvoorstel van Michel.

Onder anderen de Duitse bondskanselier Angela Merkel en Commissiepresident Von der Leyen maanden de Europese regeringsleiders vorige week tot haast bij het komen tot een oplossing. Rutte moest vorige week niets van haast weten. "Als er geen akkoord komt op 17 en 18 juli, is het niet zo dat alles in elkaar stort", aldus de premier.