Het kabinet handelde onrechtmatig toen het in februari 2019 besloot een aandeel van 14 procent in Air France-KLM te nemen, oordeelt de Algemene Rekenkamer woensdag. Het parlement werd vooraf namelijk niet geïnformeerd en dat had wel gemoeten.

Het aandeel kostte de Nederlandse Staat 744,4 miljoen euro. De uitkomst van het onderzoek heeft geen gevolgen voor de aankoop van de aandelen, meldt een woordvoerder van het ministerie.

De Algemene Rekenkamer oordeelt in het onderzoeksrapport dat de uitgave in strijd is met artikel 2.27 van de Comptabiliteitswet 2016. "Een minister mag pas uitgaven doen als het parlement vooraf een begroting heeft goedgekeurd."

Hoewel minister van Financiën Wopke Hoekstra wel de twaalf leden van zijn vaste commissie in de Tweede Kamer vertrouwelijk inlichtte, werd de Eerste Kamer niet geïnformeerd. "Daarmee is het budgetrecht van het parlement geschonden", aldus het orgaan.

De minister is het niet eens met het oordeel. Volgens Hoekstra viel de aankoop van het aandeel onder de Europese regels tegen handel met voorkennis. Hij week van de normale besluitvorming af door de aankoop grotendeels geheim te houden en voorkwam zo dat de informatie lekte.

"De Algemene Rekenkamer constateert een gebrek aan vertrouwen van de minister in de waarborgen van de Tweede Kamer om informatie vertrouwelijk te houden", schrijft de Algemene Rekenkamer daarover.

Verbazing over redenering Hoekstra

De minister oordeelt overigens wel dat de aankoop achteraf gezien onrechtmatig was, maar niet om dezelfde reden als de Rekenkamer. Hoekstra stelt dat hij zich niet heeft gehouden aan wetsartikel 4.7, de zogenoemde voorhangprocedure. De minister stelt overigens ook dat die procedure niet gevolgd kon worden, omdat hij vertrouwelijkheid noodzakelijk achtte.

De Algemene Rekenkamer adviseert om de wetsteksten te verduidelijken en afspraken tussen de minister en de Eerste en Tweede Kamer te verscherpen om herhaling te voorkomen. "De Rekenkamer toont zich verbaasd, gezien de wettekst, dat de minister niet zeker is van de noodzaak om ook de Eerste Kamer tijdig te informeren", schrijft het orgaan tot slot.

De Algemene Rekenkamer deed de uitspraken in het jaarlijkse verantwoordingsonderzoek, waarbij wordt onderzocht of publiek geld rechtmatig wordt besteed. Een woordvoerder van het ministerie meldt dat wordt gekeken naar de voorgestelde aanpassing en verduidelijking van de wetsteksten.