'Duizenden Nederlanders op zwarte lijst banken'

Duizenden Nederlanders staan op een "zwarte lijst'' die banken hanteren om ongebruikelijke transacties, witwassen en financiering van terrorisme te melden. Het zou gaan om veel BN'ers.

Dat melden Radio1-onderzoeksprogramma Argos en magazine OneWorld.

Op de samenstelling van die lijst, die ook door de Nederlandse banken wordt gebruikt, wordt geen overheidscontrole toegepast. De gegevens zijn verouderd, onjuist of gebaseerd op dubieuze bronnen, aldus Argos en OneWorld. Het NPO Radio1-programma wijdt zaterdagmiddag een uitzending aan het onderscheppen van de lijst van het bedrijf World-Check met wereldwijd ruim 2 miljoen namen.

Volgens Argos is het opvallend dat op die lijst veel namen van (oud-)politici en hun familieleden staan die als zogenaamde PEP's (politically exposed persons, oftewel politiek kwetsbare personen) zijn aangemerkt. Doel van die registratie is het voorkomen van corruptie en het wegsluizen van geld. Op die lijsten staan in andere categorieën ook de namen van criminelen en terroristen.

Mark Rutte

Op de PEP-lijsten staan volgens Argos onder meer de namen van de prinsesjes Amalia, Ariane en Alexia, de moeder van premier Mark Rutte, van staatssecretaris Sharon Dijksma en haar gezinsleden, de partner van fractievoorzitter Alexander Pechtold (D66), Peter R. de Vries (als kandidaat-Kamerlid in 2005) en Albert Verlinde, via zijn voormalige relatie met oud-burgemeester Onno Hoes van Maastricht.

Het gebruik van zulke namenlijsten wordt desgevraagd bevestigd door de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB). Zij spreekt echter tegen dat het gaat om een zwarte lijst. Volgens een woordvoerder is het een wettelijke plicht toezicht te houden op ongebruikelijke transacties van mensen die als PEP staan geregistreerd. "Er is voor hen absoluut geen beletsel om te bankieren.'"

Uitbesteding

Banken houden die registratie niet zelf bij, maar besteden die uit aan commerciële partijen. De grootste van die commerciële dienstverleners is volgens de onderzoekers World-Check, eigendom van mediabedrijf Thomson-Reuters.

Yvonne Willemsen, hoofd veiligheidszaken van de NVB, zegt in de Argos-uitzending geen voorstander te zijn van een dergelijke uitbesteding. "Het aanleggen van dit soort lijsten is echt een overheidstaak", zegt zij daarin. "Op het moment dat je de verplichting krijgt om mensen te identificeren, zul je denk ik als overheid wel moeten aangeven om wie het gaat."

Thomson Reuters

Eigenaar Thomson Reuters bestrijdt dat het een zwarte lijst is. Het is niet zo dat iedereen op de World-Check-lijst automatisch wat op zijn kerfstok heeft. Het is volgens het concern enkel een hulpje voor banken om risico's in te schatten.

Maar de Berlijnse socioloog Andrej Holm begrijpt naar eigen zeggen nu pas waarom hij jaren geleden kort nadat hij een bankrekening had geopend, door die bank zonder opgaaf van redenen als klant geschrapt werd. Over de linkse wetenschapper Holm staat bij World-Check dat hij "vermoedelijke banden met terrorisme'' heeft.

Greenpeace-betogers die in 2001 in de VS werden aangehouden wegens het onbevoegd betreden van een terrein, staan nog in de categorie misdadigers.

Lees meer over:
Tip de redactie