FRANKFURT - Gaat de Europese Centrale Bank (ECB) massaal euro's verkopen om zo de koers van de Europese munt omlaag te brengen? Die gedachte is niet zo vreemd na de uitlatingen die de president van de ECB, Jean-Claude Trichet, maandag heeft gedaan. De Fransman toonde zich andermaal ontstemd over de snelle koersstijging van de euro, die even eerder een recordhoogte bereikte en op een haar na de 1,30 dollar haalde.

Trichet heeft redenen om bezorgd te zijn over de dure euro. Die brengt het broze herstel van de Europese economie in gevaar. De groeicijfers van de eurozone zijn een stuk lager dan elders. Het belangrijkste wapen van de Europese economie van dit moment, de export, werkt alleen met een munteenheid die niet te duur is. Een dure euro maakt Europese producten in het buitenland onaantrekkelijker.

Brutaal

Trichet noemde de koersbewegingen tussen dollar en euro "brutaal" en "onwelkom". Zijn woordkeuze was voor zijn doen scherp. Trichet repte met geen woord over interventie. Op de financiële markten wordt echter wel rekening gehouden met die mogelijkheid. Trichet kan de dollar niet eeuwig omhoog praten, is de gedachte.

De vraag is hoe reëel die gedachte is. Trichet kreeg maandag geen zichtbare steun van andere topbankiers van de zogeheten G10, een groep belangrijke industrielanden waartoe ook de Verenigde Staten en Japan behoren. Om op de valutamarkt te interveniëren, zal de ECB zaken moeten doen met een andere partij en - wat nog belangrijker is - die zal net als de ECB voor de volle 100 procent achter de ingreep moeten staan. Een mogelijkheid zijn de Verenigde Staten en anders zou de ECB zijn toevlucht kunnen zoeken in Azië.

Dollar

De VS zeggen officieel voorstander te zijn van een sterke dollar, maar voegen er tegelijk aan toe dat de markt zijn werk zal moeten doen. Gezien dat laatste is het niet waarschijnlijk dat het interventiewapen veel effect zal hebben. De koers van de euro zal dan even omlaag gaan, waarna beleggers tegen een voordelige prijs kunnen instappen en de koers weer omhoog zal gaan.

Een andere optie is dat Japan meedoet. Dat land heeft in het recente verleden veelvuldig naar het interventiewapen gegrepen om zo de koers de yen omlaag krijgen. De eurozone heeft daar niet al te beste herinneringen aan. Door voor miljarden dollars te kopen, ging de koers van de yen omlaag, wat Japanse producten interessant maakt voor de export. Op de euro had dit juist een opwaarts effect.

China

Hetzelfde verhaal geldt voor China, dat zijn eigen munteenheid, de yuan, ook probeert te beschermen tegen de zwakke dollar. Hier speelt een ander mechanisme. De koers van de yuan is gekoppeld aan de dollar. Als de Amerikaanse munt minder waard wordt, gaat dus ook de koers van de yuan omlaag. Gezien de groei van de Chinese economie zou een forse waardestijging van de yuan op zijn plaats zijn. Op korte termijn is dat echter niet te verwachten.

Juist Japan en China droegen er dus aan bij dat de koers van de euro omhoog ging. "Als zij de markt hun werk hadden laten doen, was de waardestijging van de euro minder geweest", aldus Bernard Walschots, analist van de Rabobank. De kans dat interventie zoden aan de dijk zal zetten, acht hij gering.

Renteverhoging

Maar wat kan de ECB dan wel doen? Een mogelijkheid is om renteverhogingen waar de markt nu min of meer op rekent, achterwege te laten. De financiële markten houden er nu rekening mee dat de Europese rente volgend jaar geleidelijk omhoog zal gaan. Trichet zou kunnen laten doorschemeren dat niet te doen. In dat geval wordt de dollar aantrekkelijker, waardoor de koers van de Amerikaanse munt omhoog zou kunnen gaan en die van de euro dus omlaag.

Of het allemaal helpt, valt nog te bezien. Het grote probleem dat direct met de zwakke dollar samenhangt, is het gigantische tekort op de lopende rekening van de Verenigde Staten. Zolang de vorige week herkozen president Bush geen stappen neemt om daar iets tegen te doen, zal de koers van de dollar blijven dalen. De VS lijken dat wel best te vinden, want een goedkope dollar is goed voor de Amerikaanse concurrentiepositie. De markt doet dus gewoon zijn werk. Daar zullen Trichet en de zijnen het voorlopig mee moeten doen.