DEN HAAG - Miljonairs en bijstandsmoeders krijgen vanaf 1 januari 2006 dezelfde verplichte standaard ziektekostenverzekering en voor beide groepen geldt dat hun kinderen tot hun achttiende gratis meeverzekerd zijn. Dat blijkt uit de Wet op de Zorgverzekering die minister Hoogervorst (Volksgezondheid) vrijdag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

De nieuwe standaardverzekering moet een einde maken aan het verschil tussen het ziekenfonds en de particuliere verzekering. Verzekerden betalen dan een vaste premie van naar verwachting 1000 tot 1100 euro per jaar, zei Hoogervorst in een toelichting. Dat is afhankelijk van de prijs die de zorgverzekeraars aanbieden, want zij mogen met elkaar concurreren en hun winst uitkeren aan aandeelhouders. Nu moeten de ziekenfondsen hun winst nog terugstoppen in de zorg.

inkomensafhankelijke zorgtoeslag

Het kabinet heeft 0,9 miljard euro uitgetrokken om de negatieve effecten voor mensen met een laag inkomen te verzachten. Naast een aantal aftrekposten voor de belastingen, gaat het daarbij om een zogeheten inkomensafhankelijke zorgtoeslag. Naar verwachting zullen ongeveer 6 miljoen van de in totaal 10,2 miljoen huidige ziekenfondsverzekerden daar gebruik van kunnen maken.

Desondanks zullen ouders met kinderen en een minimuminkomen, alleenstaanden met twee keer modaal, alleenstaande werklozen en ouderen met een AOW en een sociaal minimuminkomen er naar verwachting 0,8 tot 1 procent op achteruit gaan.

Overigens bestaat er een mogelijkheid om een aanvullende verzekering af te sluiten en een eigen risico af te spreken. Daar waar verzekeraars niemand mogen weigeren voor de basisverzekering is dat straks wel mogelijk voor de aanvullende verzekering.

De Nederlandse Patiënten en Consumentenfederatie (NPCF) vreest dat verzekeraars op die manier toch in staat zullen zijn om hun cliënten te selecteren. Alles staat of valt met de vraag wat er wel of niet in de standaardverzekering zit, stelde directeur I. van Bennekom van de NPCF in een reactie. Chronisch zieken en ouderen zijn al snel afhankelijk van het aanvullend pakket, en dan kunnen zorgverzekeraars wel selectie toepassen en wordt het voor mensen heel duur om zich te verzekeren.

Wensen cliënten

Daarnaast vreest Van Bennekom dat de zorgverzekeraars in hun concurrentieslag te weinig rekening zullen houden met de kwaliteit van de zorg en de wensen van hun cliënten. Het is de bedoeling dat zorgverzekeraars straks bij ziekenhuizen zorg inkopen tegen een concurrerende prijs. Verzekerden moeten dan goed opletten wat de zorgverzekeraar in zijn pakket aanbiedt en kunnen niet willekeurig bij elke arts binnenlopen, tenzij ze bereid zijn zelf de eventuele meerkosten te betalen.

Maar Hoogervorst denkt dat de verzekeraars er alleen maar bij gebaat zijn om kwaliteit te bieden, anders stappen hun cliënten het volgende jaar over naar een concurrent. Bovendien kunnen de zorgverzekeraars verzekerden niet verplichten naar een ander ziekenhuis te gaan, zoals dat op dit moment in Almere lijkt te gebeuren. Daar hebben het Flevoziekenhuis en Agis een conflict omdat het ziekenhuis meer mensen helpt dan is afgesproken.

Van Bennekom wijst de wet niet helemaal van de hand, zoals ze wel deed met de no-claimregeling die Hoogervorst volgend jaar al wil invoeren. "We blijven de gevolgen kritisch volgen.'' Zorgverzekeraars Nederland wil nog niet reageren. De sector is in principe voorstander van het nieuwe stelsel, maar is nog verdeeld over de punten van kritiek.