Het Witte Huis is bereid een kortstondige verhoging van het schuldenplafond te accepteren om een economische crisis af te wenden.

Daar zinspeelde een economisch adviseur van president Barack Obama maandag op. Het Amerikaanse schuldenplafond moet voor 17 oktober worden verhoogd.

Gebeurt dit niet, dan kan overheid niet meer aan haar betalingsverplichtingen voldoen.

Obama herhaalde dat hij de vastgelopen onderhandelingen over de staatsfinanciën zonder zo'n tijdelijke verhoging niet zal hervatten.

''We gaan niet onderhandelen onder dreiging van een economische catastrofe'', zei Obama. Hij zei dat hij het anders graag op een stemming laat aankomen in het Congres. ''Houd een stemming. Roep een stemming uit. Laten we zien wat er dan gebeurt."

50 miljard

Economen hebben gewaarschuwd dat het niet-verhogen van het schuldenplafond een financiële crisis en een recessie kan veroorzaken even erg als – of erger dan – die van 2008.

De crisis van 2008 was de ergste sinds de Grote Depressie uit de jaren dertig van de vorige eeuw.

"Als ze hun schulden niet afbetalen zullen we daar nog generaties lang de prijs voor betalen", aldus Mark Zandi, hoofdeconoom van kredietbeoordelaar Moody's.

Als de gedeeltelijke sluiting van de Amerikaanse overheid een maand duurt, kost dit de Amerikaanse economie zo'n 50 miljard dollar, zei Zandi volgens CNN.

Volgens Zandi wordt de huizenmarkt aangetast, omdat banken veel minder in staat zijn om hypotheken af te sluiten. Dat komt doordat zij de achtergrond van de kopers nauwelijks kunnen laten toetsen in het kredietregister van de overheid. Ook de inkomsten uit toerisme vallen drastisch terug door de sluiting van nationale parken en doordat er minder visa worden verstrekt aan buitenlandse toeristen.

Eerder voorspelde Zandi een kostenpost van 55 miljard dollar. Nu denkt hij dat de kosten lager zullen uitvallen, omdat het ministerie van Defensie ongeveer de helft van de 800.000 werknemers, die met verlof waren gestuurd, weer terugroept. Ook de beslissing van het Congres om ambtenaren snel uit te betalen is positief, aldus de econoom.

Andere economen vinden de berekeningen van Zandi overdreven. Doug Handler van IHS Global Insight denkt bijvoorbeeld dat wat er direct verloren gaat, uiteindelijk later wel wordt goedgemaakt. 

Kemphanen

Het schuldenplafond wordt doorgaans voor een jaar of langer verhoogd. Gene Sperling, een adviseur van Obama, werd maandag gevraagd of het Witte Huis een kortstondige verhoging van twee of drie weken zou accepteren, om de kemphanen in het Congres meer tijd te geven tot een langetermijnoplossing te komen.

Sperling leek dit scenario niet bij voorbaat uit te sluiten.

"Er kan geen twijfel over bestaan dat voor hoe langer het schuldenplafond wordt verhoogd, hoe beter", aldus Sperling. "Meer economische zekerheid zou beter zijn voor banen, groei en investeringen."

De huidige patstelling in Washington draaide in eerste instantie over de financiering van de overheid. De Republikeinen wilden de overheid alleen draaiende houden als de invoering van de zorgwet van de president - in de volksmond Obamacare geheten- zou worden uitgesteld.

Omdat de Democraten geenszins van plan zijn hun belangrijkste beleidsmatige overwinning van de afgelopen jaren om zeep te helpen ging de overheid vorige week op slot.

Kopzorg

Inmiddels is niet de zogenoemde shutdown van de overheid, maar het schuldenplafond de grootste kopzorg. De Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden willen het schuldenplafond alleen verhogen als de Democraten akkoord gaan met extra bezuinigingen en aanpassingen van Obamacare.

Harry Reid, de Democratische voorzitter van de Senaat, en Obama zeggen bereid te zijn te onderhandelen over bezuinigingen, maar niet 'zolang de Republikeinen hun een pistool op de borst houden'.