Na kritiek van de Europese Commissie heeft Nederland de belasting die het Portugese energiebedijf EDP moet betalen, verzesvoudigd.

Dat schrijft de Volkskrant. Het bedrijf schuift jaarlijks miljarden euro's aan leningen heen en weer naar een Nederlandse 'brievenbusfirma', puur om elders ter wereld minder belasting te hoeven betalen.

Het bedrijf had daar afspraken over met de Belastingdienst, maar die zijn nu na bemoeienis van belastingactivisten van Tax Justice opengebroken. ''De Belastingdienst en EDP Finance hebben afgesproken de Advanced Pricing Agreement voor de vaststelling van de belastbare winst van de jaren na 2010 los te laten'', staat in het onlangs gedeponeerde jaarverslag.

Dat zulke afspraken worden herzien, is zeer ongebruikelijk. Zogeheten rulings, harde afspraken tussen fiscus en bedrijven, maken Nederland juist aantrekkelijk voor buitenlandse bedrijven.

Belastingontwijking

Belastingontwijking via Nederland leidt met enige regelmaat tot ophef in het buitenland. In Nederland zou vorig jaar 3,5 biljoen dollar aan buitenlands kapitaal zijn binnengekomen, waarvan slechs 573 miljard in de reële economie terecht kwam, zo bleek vorige maand uit cijfers van de OESO.  

De rest van het geld eindigde in brievenbusfirma's en holdingmaatschappijen, van bedrijven als Starbucks, Google en IKEA, die ontworpen en opgezet zijn om belastingaanslagen te vermijden.

Belastingontwijking en -ontduiking in Europa staat als thema op de agenda van de komende top van Europese leiders op 22 mei in Brussel.

Opheldering

GroenLinks wil opheldering van staatssecretaris Frans Weekers (Financiën) over het herzien van een belastingafspraak met het Portugese energiebedrijf EDP.

Fractieleider Bram van Ojik van GroenLinks wil Weekers dinsdag naar het wekelijkse vragenuurtje van de Tweede Kamer roepen.

Hij noemt het ''goed nieuws dat de Belastingdienst nu in één geval de afspraken over oneerlijke belastingvoordelen met een groot bedrijf heeft opengebroken'', maar wil dat Weekers ook de fiscale deals met andere multinationals beziet.

Nederland krijgt vanuit Brussel het verwijt buitenlandse bedrijven te lokken met gunstige belastingafspraken.

Ingetrokken

Volgens financieel expert Rodrigo Fernandez van de Universiteit van Amsterdam heeft de Belastingdienst de afspraak met EDP afgelopen zomer ingetrokken, omdat EDP zich zelf niet aan de afspraak had gehouden.

De winst waarover het bedrijf hier belasting betaalde, zou kunstmatig heel laag zijn gehouden en dat was ook volgens de relatief gunstige belastingregels van Nederland niet toegestaan.

Kleine incident

Fernandez vermoedt dat de fiscus dit ''kleine incident'' op het spoor kwam, nadat belangenorganisatie Tax Justice waar hij bij is aangesloten de zaak in juli vorig jaar aankaartte bij de Europese Commissie.

Een woordvoerder van het ministerie van Financiën, waar de Belastingdienst onder valt, laat weten dat hij niks kan zeggen aangaande de Kamervragen van GroenLinks.