DEN HAAG - Shell moet mogelijk stoppen met de productie van olie op land in Nigeria wegens escalatie van de gewapende strijd, aldus een door deskundigen gemaakt rapport. Het Afrikaanse land is goed voor 9 procent van de totale olieproductie van Shell.

Nigeria is al jarenlang het toneel van conflicten tussen etnische minderheden en regeringstroepen. De strijd speelt zich voornamelijk af in het deltagebied van de rivier Niger, waar het grootste deel van de Nigeriaanse oliereserves liggen. De onlusten eisen jaarlijks circa duizend levens.

In een rapport van vorig jaar december stellen 'conflictbeheersingsdeskundigen' dat Shell mogelijk tegen 2008 het gebied zal moeten verlaten. De Nederlands/Britse oliemaatschappij gaf zelf de opdracht voor de studie.

Het rapport kwam donderdag via de Amerikaanse financiële nieuwsdienst Bloomberg naar buiten. In een reactie zei Shell dat de visie over een mogelijk, noodgedwongen vertrek uit Nigera geheel voor rekening van de auteurs van het rapport komt. "Wij zijn het er niet mee eens."

Shell erkent dat er sprake is van een "serieus" conflict in delen van de Niger-delta, dat de potentie heeft om te verergeren als er geen actie tegen wordt ondernomen. Volgens de oliemaatschappij is het in de eerste plaats aan de regering en lokale gemeenschappen in Nigeria om het conflict op te lossen. "Maar wij zijn vastbesloten daarbij te helpen."

Volgens het rapport voedt Shell soms onbedoeld het conflict. De oliemaatschappij ontkent dat niet. Het gebeurt onder meer door de wijze waarop Shell contracten sluit en hoe het omgaat met vertegenwoordigers van lokale gemeenschappen. "Het conflict maakt het voor ons moeilijk om veilig en integer te opereren."

Volgens de onderzoekers komt het ook voor dat lokale Shell-medewerkers samenwerken met criminelen bij het saboteren van installaties. Het oogmerk is in dit soort gevallen het incasseren van een deel van de schadevergoedingen die Shell betaalt als compensatie voor de milieuschade die door de sabotage ontstaat.

Overigens wordt niet alleen Shell geconfronteerd met dit soort praktijken, maar bijvoorbeeld ook het in Nigeria aanwezige Amerikaanse olieconcern ChevronTexaco. De concerns hebben ook te maken met diefstal van olie, waarmee bendes de aanschaf van wapens bekostigen. Volgens het rapport kost oliediefstal Nigeria jaarlijks circa 6 miljard dollar en de oliemaatschappijen ongeveer 300 miljoen dollar.

Shell is van plan een vrede- en veiligheidsplan te ondersteunen om het conflict in het deltagebied te reduceren. Een werkgroep van lokale, nationale en internationale deskundigen, belanghebbenden en vertegenwoordigers van de olie-industrie gaat hiertoe een strategie ontwikkelen. De werkgroep zal ook toezien op de praktische uitwerking.