In totaal legt Bush heffingen op tien verschillende staalproducten. Volgens de EU zijn de heffingen een schending van WTO-regels

BRUSSEL/WASHINGTON - De Europese Unie heeft dinsdagavond de Amerikaanse heffingen op staal sterk afgekeurd. Commissaris Lamy (buitenlandse handel) kondigde dinsdagavond aan dat Europa een klacht zal indienen bij de wereldhandelsorganisatie WTO. Ook gaat Brussel tegenmaatregelen nemen om de Europese markt te beschermen, aldus Lamy. Welke dat zijn, is niet bekendgemaakt.

Volgens de EU zijn de dinsdag aangekondigde heffingen op staal een duidelijke schending van WTO-regels. Lamy sprak van een zware tegenslag voor het wereldhandelssysteem. Volgens de EU-commissaris bieden de maatregelen geen oplossing voor de problemen van de staalsector in de Verenigde Staten.

Maximaal 30 procent

President Bush maakte dinsdag bekend dat de Verenigde Staten invoerrechten van maximaal 30 procent gaan heffen op een reeks staalproducten om de eigen industrie te beschermen. Bush riskeert met zijn besluit niet alleen een scherp conflict met de Europese Unie, maar ook met andere handelspartners, waaronder Japan, Zuid-Korea, Rusland en Brazilië.

Voorzitter Prodi van de Europese Commissie liet de Amerikaanse president eerder deze week weten al dat de EU hogere invoerrechten niet accepteert en in dat geval geen andere keuze heeft dan te reageren. Rusland waarschuwde dat extra staalheffingen door de VS de onderlinge betrekkingen zouden schaden.

Drie jaar

In totaal legt Bush heffingen op tien verschillende staalproducten, variërend van 8 tot 30 procent. De maatregelen gaan op 20 maart in en hebben een looptijd van drie jaar. De heffingen gaan onder meer gelden voor staal uit Nederland, Duitsland, Frankrijk, Turkije, Brazilië, Zuid-Korea, China, Japan en Australië.

De nieuwe tarieven betekenen een scherpe verhoging. Tot nu toe gold bijvoorbeeld voor de import van warmgewalst staal uit Nederland van producent Corus een heffing van slechts 2,5 procent en kon koudgewalst staal zelfs vrij van invoerrechten naar de VS.

Faillissementen

President Bush is niet helemaal tegemoet gekomen aan de wensen van de Amerikaanse staalsector. Die verlangde een heffing van 40 procent over de hele linie voor een periode van vier jaar om er weer bovenop te kunnen komen. De staalbedrijven in de VS klagen al geruime tijd over goedkope importen. Die zouden verantwoordelijk zijn voor 31 faillissementen in de sector in de afgelopen vier jaar.

Bush vroeg de International Trade Commission (ITC) in de VS vorig jaar juni een onderzoek te doen. De ITC oordeelde dat Amerikaanse bedrijven inderdaad schade lijden door goedkope import en deed aanbevelingen voor mogelijke maatregelen. Het was aan Bush een besluit te nemen.

'Eigen schuld'

Volgens de Europese Unie heeft de Amerikaanse staalindustrie haar problemen aan zichzelf te wijten omdat anders dan in Europa onvoldoende werk is gemaakt van een noodzakelijke herstructurering. Het zal voor de VS lastig zijn bij de WTO aannemelijk te maken dat de schuld bij de goedkope import ligt en zo te ontkomen aan een veroordeling.

De Amerikaanse staalimport beliep vorig jaar 27,4 miljoen ton ter waarde van 11,5 miljard dollar. Dat was zo'n 20 procent minder dan de 34,4 miljoen ton ter waarde van 14,9 miljard dollar in 2000. De import uit de EU nam vorig jaar af van 6,4 miljoen ton (ruim 4 miljard dollar) tot 5,5 miljoen (3,35 miljard dollar).