AMSTERDAM – Banken die tussen 2008 en 2009 staatssteun ontvingen van de Amerikaanse overheid hebben meer risico’s genomen dan voordat ze aan het staatsinfuus kwamen te hangen.

Dat blijkt uit een nieuw onderzoek van de Universiteit van Michigan.

De financiële professors Ran Duchin en Denis Sosyura concluderen dat het algemene risiconiveau van Amerikaanse banken na het ontvangen van staatssteun met tien procent is toegenomen.

De onderzoekers ontdekten dat banken aan het staatsinfuus meer risicovollere hypotheken hebben verstrekt. Het goedkeuringspercentage van hypotheken aan de meest risicovolle groep consumenten steeg met negen procent in 2009, goed voor een bedrag van 860 miljoen dollar.

Verder is gebleken dat deze banken niet meer leningen hebben verstrekt om de economie weer op stoom te krijgen, zoals de bedoeling was. Op het hoogtepunt van de financiële crisis in 2008 en 2009 investeerden de Verenigde Staten 205 miljard dollar in ruim 700 financiële instellingen in moeilijkheden.

Strategisch

Volgens de twee professors kan het verstrekken van risicovollere hypotheken “een strategisch antwoord zijn op de nieuwe kapitaaleisen van de overheid”.

Een verschuiving naar leenpraktijken waaraan meer risico’s kleven binnen eenzelfde soort activa (bijvoorbeeld hypotheken), heeft geen effect op de kapitaalratio’s die door de financiële toezichthouders in de gaten worden gehouden, verklaart de studie.

Nederland

Een woordvoerder van De Nederlandsche Bank (DNB) geeft desgevraagd aan dat deze conclusies niet direct toepasbaar zijn op de Nederlandse banken.

“In Nederland hebben we de Gedragscode Hypotheken, die recent verder is aangescherpt. Door die regels en het toezicht daarop is het voor Nederlandse banken niet mogelijk om consumenten risicovolle hypotheken te verstrekken, die ze nooit meer terug kunnen betalen,” aldus de zegsvrouw.

Investeringen

Naast de leenpraktijken namen de onderzoekers de investeringen onder de loep. Daaruit blijkt dat banken in de VS na het ontvangen van staatssteun meer geld staken in risicovolle investeringen, zoals verpakte hypotheken en aandelen (plus 9 procent). Die investeringen vervingen juist veiligere opties zoals overheidsobligaties.

Of Nederlandse banken met staatssteun ook meer risicovolle investeringen hebben gedaan, kon de woordvoerder van DNB niet zeggen. “Daar zouden we eerst nader onderzoek naar moeten doen.”