DELFT - De Nederlandse luchtvaartsector kan wel degelijk profiteren van de overname van KLM door branchegenoot Air France. Voorwaarde is wel dat de overheid snel maatregelen neemt om de concurrentiepositie van Schiphol en de luchtvaartindustrie te versterken. Als dat niet gebeurt, zullen andere Europese landen Nederland straks de kaas van het brood eten.

Dat zeiden algemeen directeur A. Driedonks en hoofd van de luchtvaartafdeling H. van Leeuwen van het Nederlands Instituut voor Vliegtuigontwikkeling en Ruimtevaart (NIVR) donderdag. Het NIVR overhandigt donderdagmiddag een rapport aan staatssecretaris Schultz van Haegen (Verkeer) en minister Brinkhorst (Economische Zaken), waarin wordt gesteld dat de overheid de luchtvaartsector actiever moet steunen. In het NIVR zijn de belangrijke partijen uit de luchtvaart vertegenwoordigd.

De overname van KLM door Air France biedt Nederland een unieke kans om de positie van de luchtvaartsector te versterken, stelt het NIVR. Andere deskundigen, onder wie luchtvaarteconoom H. Roos van de Erasmus Universiteit, vrezen juist dat Air France de Nederlandse maatschappij op de lange termijn opslokt en dat Schiphol een tweederangs luchthaven wordt.

Het NIVR stelt echter dat Schiphol kan profiteren van de overname. "Doordat KLM in de grote luchtvaartalliantie SkyTeam terechtkomt, kan de luchthaven zijn netwerk vergroten. Delta Air Lines, ook lid van SkyTeam, gaat bijvoorbeeld al vaker op Schiphol vliegen", zei Van Leeuwen.

"Maar Air France zal zich niet zo druk maken over de groei van Schiphol", voegde Driedonks daaraan toe. Daarom is het volgens hem noodzakelijk dat de Nederlandse overheid zich inzet om de concurrentiepositie van Schiphol te versterken. "Dan zien de Fransen dat Nederland voor de luchthaven vecht. Het is belangrijk dat signaal af te geven, anders wordt er niet naar je gekeken."

De positie van de luchthaven wordt onder meer bedreigd door hoge beveiligingskosten waar luchtvaartmaatschappijen nu nog voor opdraaien, aldus het NIVR. Het instituut wil dat de overheid deze kosten op zich neemt. Van Leeuwen: "In andere Europese landen en in de Verenigde Staten gebeurt dat bijvoorbeeld al. Dat is nadelig voor Schiphol."

Harde wind en dichte mist

Daar komt bij dat harde wind en dichte mist jaarlijks voor veel vertraging zorgen op Schiphol. Tegelijkertijd hebben andere Europese vliegvelden aanzienlijk minder last van slecht weer. Het NIVR roept de overheid op om met Nederlandse kennis nieuwe technologieën te ontwikkelen waarmee de invloed van het Hollandse weer wordt beperkt.

Een bijkomend voordeel van de overname van KLM is dat Nederland wordt gedwongen met de Franse regering en andere Europese landen rond de tafel te gaan zitten. Volgens Driedonks is dit een uitgelezen kans voor Nederland om de eigen agenda krachtiger te bevorderen. Bovendien wordt het makkelijker om op Europees niveau afspraken te maken over bijvoorbeeld de indeling van het luchtruim.

De Nederlandse luchtvaartindustrie kan volgens het NIVR ook wel een steuntje in de rug gebruiken. Nederlandse bedrijven lopen veel risico als ze meedoen aan de ontwikkeling van nieuwe vliegtuigen. De investeringen die ze doen, verdienen ze volgens het NIVR pas na tien tot twintig jaar terug. "Wij stellen dan ook voor dat de overheid eenderde van de totale kosten in de vorm van een lening aan deze bedrijven verstrekt. Zo worden de risico's gedeeld", aldus Driedonks.

Dergelijke steun is noodzakelijk, want andere Europese landen geven al subsidies en kredieten, zegt het NIVR. Driedonks: "Nederland moet alert zijn, want Europa marcheert verder."

Schultz van Haegen liet in een reactie weten dat het rapport van het NIVR aantoont dat de luchtvaart een belangrijke sector is. Ze zegt te kiezen voor een actief luchtvaartbeleid.