DEN HAAG - De VVD wil de bijstand, de Wajong-uitkering voor mensen die van jongs af aan gehandicapt zijn en sociale werkplaatsen samenvoegen tot één regeling: de Participatiewet.

Werklozen die geen rechten hebben opgebouwd als werknemer voor WW- en WAO/WIA-uitkeringen, kunnen alleen een beroep doen op dit 'laatste vangnet' in de sociale zekerheid, als ze zoveel mogelijk een tegenprestatie verrichten.

Alleen personen met een handicap worden (deels) ontzien.

Dat staat in het plan 'De Participatiewet. Gewapend tegen de recessie: thuiszitten is geen optie meer' dat VVD-leider Mark Rutte en het liberale Tweede Kamerlid Stef Blok woensdag presenteren.

Gemeentereiniging

Volgens hen kan van een 28-jarige die aanklopt voor wat nu nog een bijstandsuitkering heet, worden gevraagd dat hij elke ochtend bij de gemeentereiniging helpt.

Een moeder van drie kinderen kan volgens de partij drie ochtenden in de week koffie schenken in een verzorgingstehuis.

UWV

Het plan borduurt voort op de overtuiging van de VVD dat uitkeringsinstituut UWV opgeheven kan worden en dat gemeenten die nu al de bijstand uitvoeren en de sociale werkplaatsen beheren, veel taken kunnen overnemen.

Ook houdt de partij vast aan het standpunt dat jongeren tot 27 jaar geen recht hebben op een uitkering, tenzij ze arbeidsongeschikt zijn.

In de ogen van de liberalen pakt het kabinet problemen met wachtlijsten voor de sociale werkplaatsen en het toenemend beroep op de Wajong ''zeer halfslachtig'' aan.

Verergeren

Ook zou het kabinet in deze tijd van economische crisis de instroom in de bijstand verergeren door bijvoorbeeld de sollicitatieplicht voor alleenstaande ouders met kleine kinderen af te schaffen.

In de Participatiewet zouden mensen meer gestimuleerd worden om zo veel mogelijk te gaan werken. Het VVD-plan zou volgens doorrekeningen van het Centraal Planbureau (CPB) 1,25 miljard euro besparen op de sociale zekerheid.

Begeleiding

Steun van de overheid bestaat volgens de VVD uit begeleiding naar werk en eventueel een uitkering. Die bedraagt voor een alleenstaande 70 procent van het minimumloon, net als de huidige bijstandsuitkering.

Mensen die meer dan 20 procent van het minimumloon verdienen, mogen van elke euro boven die norm de helft houden. Zo kan het inkomen met uitkering oplopen tot maximaal 120 procent van het minimumloon.

Mensen die ''volledig en duurzaam'' arbeidsongeschikt zijn, krijgen een uitkering van 75 procent van het minimumloon.