ROTTERDAM - Het uitblijven van de ov-chipkaart kost openbaarvervoersbedrijf RET maandelijks tonnen euro's schade aan zwartrijders. Per dag reizen ongeveer 600.000 mensen met de tram, bus of metro in Rotterdam. Circa 8 procent betaalt niet voor zijn rit.

De ov-chipkaart heeft juist tot doel de sociale veiligheid te vergroten en het zwartrijden tegen te gaan. Dat laatste neemt volgens een woordvoerder alleen maar toe, omdat momenteel naast de ov-kaart reizigers nog gebruik kunnen maken van de strippenkaart.

Dit duale systeem veroorzaakt de ellende, zei hij woensdag. Rotterdam is de proeftuin voor de nieuwe vervoerskaart.

Controle

De RET doet er volgens hem alles aan om zwartrijden tegen te gaan. Zo 'vliegen teams' geregeld op controle uit. Toch is het niet te voorkomen, omdat de poortjes ook open gaan als iets anders dan een strippenkaart in de stempelautomaten wordt gestopt.

Het probleem geldt vooral in de metro. Op veel trams rijden conducteurs mee en in bussen moet iedereen langs de buschauffeur.

Medewerkers

Toen de poortjes net waren ingevoerd en medewerkers van het vervoersbedrijf mensen hielpen in- en uitchecken, liep het percentage wanbetalers sterk terug.

Toen reed volgens berekeningen van de RET ongeveer 4 procent zwart. Uiteindelijk moet dit percentage drastisch omlaag naar 1 procent.

Kosten

Het is nog volstrekt onduidelijk wat de kosten zijn van de problemen met de ov-chipkaart. Eind volgende maand ontstaat meer duidelijkheid over de noodzakelijke herstelmaatregelen en de daarmee gepaard gaande kosten.

Dat bleek woensdag in de Tweede Kamer tijdens een hoorzitting met deskundigen op het gebied van de chipkaart. De kaart moet in 2009 het nieuwe, landelijk geldende vervoersbewijs worden in plaats van de strippenkaart en het treinkaartje.

Hackers

De Tweede Kamer tilt zwaar aan de aanhoudende problemen met de kaart, die ook al een geliefd doelwit van hackers is geworden.

Woensdagmiddag geven onder anderen directeur Jeroen Kok van Trans Link Systems (producent ov-chipkaart) en directeur Pedro Peters van het Rotterdamse vervoersbedrijf RET uitleg over de situatie.

Beveiligen

"Pas eind februari valt er iets te zeggen over de kostenconsequenties", zei Kok.

Hij benadrukte nog een keer dat het onmogelijk is om de chipkaart 100 procent te beveiligen en dat het vooral belangrijk is om hackers steeds een stap voor te blijven. "Fraude mag niet lonend zijn", aldus Kok.

Fouten

De Tweede Kamer wil weten of het ministerie van Verkeer fouten heeft gemaakt in de aanloop naar de invoering van de chipkaart.

De overheid heeft al zeker 120 miljoen euro in het project gestoken. De openbaarvervoerbedrijven hebben nog veel meer geld uitgegeven aan de ontwikkeling van de kaart en aan poortjes op trein- en metrostations.

Donderdag debatteert de Tweede Kamer met verantwoordelijk staatssecretaris Tineke Huizinga (Verkeer) over de problemen met de ov-chipkaart.