UTRECHT - Gemeenten moeten veel meer ruimte krijgen om zelf belasting te heffen. Tussen 30 en 40 procent van de gemeentelijke inkomsten kan in de toekomst uit lokale belastingen komen.

Die aanbeveling doet een commissie onder leiding van oud-politicus Jozias van Aartsen aan de Nederlandse gemeenten.

"Wij bepleiten een drastische wijziging van de financiële verhouding tussen het Rijk en de gemeenten", zei Van Aartsen woensdag in een toelichting op zijn advies. "Gemeenten moeten meer ruimte krijgen voor lokale belastingen, zodat ze minder hun hand hoeven op te houden bij de ministeries in Den Haag."

Scheef

"We moeten echt een einde maken aan de totaal scheve verhouding waarbij gemeenten niet over hun eigen belastinggebied gaan."

Momenteel halen gemeenten een vijfde van hun inkomsten zelf binnen. Minder dan de helft van dat bedrag komt uit lokale belastingen.

Verschuiving

Volgens Van Aartsen kunnen de lokale heffingen in 2015 tot 40 procent van de gemeentelijke inkomsten uitmaken. Hij benadrukte dat het een verschuiving van belastingheffing betreft en geen verhoging.

Van Aartsen heeft in opdracht van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) bekeken hoe gemeenten zelfstandiger kunnen opereren. Zijn aanbevelingen over de lokale belastingen werden woensdag met applaus onthaald tijdens het jaarcongres van de VNG.

Speelruimte

De belangenvereniging van gemeenten heeft eerder deze week al een akkoord gesloten met minister Guusje ter Horst van Binnenlandse Zaken. Daarin staat dat gemeenten meer speelruimte krijgen.

Onderdeel van de afspraken is dat het ministerie van Binnenlandse Zaken niet langer het maximum van de onroerendezaakbelasting (ozb) bepaalt. Die regeling leidde tot schrikreacties, onder meer van de Vereniging Eigen Huis.

Taken

De commissie-Van Aartsen stelt voor dat gemeenten alle taken op zich nemen die ze zelf kunnen behappen. Dat zou ook wettelijk moeten worden vastgelegd.

In de praktijk betekent dit dat de rijksoverheid op heel wat terreinen nog beleid moet decentraliseren, aldus Van Aartsen. De gemeenten buigen zich in september over de voorstellen van de commissie.